Tuần này, nhiều giáo phận khác đã tổ chức lễ phong chức linh mục, nhiều giáo phận cũng đã niêm yết danh sách rao các tiến chức. Mùa phong chức năm nay đã chínhh thức vào thời kỳ “rộ mùa”.

Nhận sứ vụ hơn là chức vụ

Trước đây chỉ một vài nơi, cụ thể như giáo xứ nơi có gia đình tân chức ngụ cư thì giáo dân mới biết tin về chuyện phong chức và dễ mấy ai trong đời một lần được trực tiếp tham dự thánh lễ với những nghi thức rất trang trọng và cảm động này.

Bây giờ với phương tiện thông tin đại chúng, đặc biệt là qua các trang web của các giáo phận, dòng tu nhiều người có thể biết rõ ngày nào, ở giáo phận nào tiến hành lễ phong chức. Hàng ngàn, hàng vạn giáo dân đều có thể dễ dàng tham dự các nghi thức tổ chức ở những quảng trường lớn, có truyền hình trực tiếp qua kênh Youtube của các giáo phận.

Đầu tháng Bảy này, gia đình tôi có một cuộc lễ chung mừng kỷ niệm 25 năm, 20 năm, 15 năm và 10 năm linh mục của bốn cậu cháu. Trong đó có hai người “thâm niên” đang phục vụ tại giáo phận Đà Lạt, hai người còn lại phục vụ tại Hoa Kỳ.

Cha Giuse Tạ Đức Tuấn, nguyên Giám đốc Học viện Don Bosco Đà Lạt, hiện là chánh xứ Liên Khương tâm sự: “Làm linh mục là đảm nhận một sứ vụ, chứ không phả là nhận chức vụ quyền bính. Để trở thành linh mục như lòng Chúa ước mong là biết bao nỗ lực không ngừng với sự yêu thương nâng đỡ của Thiên Chúa, cầu nguyện của cộng đoàn”.

Với tôi, từ lâu rồi, cứ mỗi lần đọc tin, xem hình ảnh về những lễ phong chức linh mục ở đây đó, trong cũng như ngoài nước, tôi vẫn không giấu được những xúc động, lắm khi nhạt nhòa nước mắt. Cảm xúc dâng trào nhất là khi thấy các tân chức nằm phủ phục trước bàn thờ, rồi sau đó được vị giám mục chủ phong, các linh mục khác đặt tay trên đầu chúc phúc. Tôi biết, làm linh mục không phải là một nghề, mà là một sứ vụ, một ơn gọi, một đòi hỏi dấn thân cho cộng đoàn, cho Giáo hội.

Những chọn lựa không dễ dàng

Làm cha sở coi một xứ đạo nào đó dù nhỏ với chỉ vài ba trăm giáo dân hay lớn hơn với một, hai vạn giáo dân đều có những vất vả riêng kiểu như “làm dâu trăm họ”. Còn làm linh mục trong một dòng tu nào đó, còn khó khăn, khổ sở hơn, nhất là với những dòng tu sống đời chiêm niệm, cầu nguyện ngày đêm và lao động.

Cha mẹ có con duy nhất làm linh mục thì đúng là “tuyệt tự” không có cháu nối dõi, cũng không mong con có thể phụng dưỡng. Oái oăm thay, hầu hết các linh mục đều tuấn tú, thông minh, đẹp trai, lịch thiệp… nên có nhiều cô “mê”, và cũng không ít linh mục sa ngã, vướng lụy tình. Bộ phim ngắn Chọn lựa do Dòng Tên Việt Nam thực hiện mới đây, kể chuyện một chủng sinh đã được bề trên chọn để trao ban sứ vụ linh mục đã phải đấu tranh giằng xé thế nào đối với mối tình của anh với một người con gái.

Tôi biết rõ nhiều trường hợp. Có người sớm tỉnh cơn mê. Có người càng gỡ càng quấn chặt thân. Có người can đảm xin về nhà sống đời vợ chồng. Có người lén lút buông thả đời mình, dối lừa tất cả.

Đã đành đi tu là chấp nhận dâng, chấp nhận hủy cuộc đời mình cho lý tưởng là Đức Ki-tô, là Giáo hội, nhưng ta cũng thấy chạnh lòng.

Tôi không trách cứ hay kết án một linh mục nào trong số những người do cách này, cách khác đã vướng lụy tình. Tất cả mang kiếp nhân sinh và dục tính vốn đã có sẵn trong chương trình tạo dựng của Thiên Chúa. Tính dục đã có sẵn ngay từ đầu khi Chúa dựng nên người nam, người nữ và nó là cái thiện tiên nguyên của kiếp người. Đó là suy nghĩ có tính triết học hay thần học.

Còn về mặt sinh học thuần túy, các linh mục không đòi buộc phải ăn chay hay tìm cách diệt dục như tôn giáo bạn. Họ ăn uống đầy đủ và có quyền được ăn uống mọi thứ trên đời nên nhu cầu dục tính nơi các linh mục trẻ hẳn là không đến nỗi “tồi”. Họ phải cầu nguyện, làm việc để vượt qua.

Cơn cám dỗ cuối cùng trong nhà hưu dưỡng

Một người bạn linh mục đã chia sẻ với tôi thế này, vượt thắng những cơn cám dỗ dục tính đối với các linh mục là khó nhưng không thể không được. Thế nhưng đến một lúc nào đó, một tuổi nào đó, các linh mục thường đứng trước cơn cám dỗ “được làm cha”, nghĩa là được làm bố của ít nhất một đứa con từ chính máu thịt mình, đứa con đó sẽ tiếp nối cuộc đời trần thế.

Có dịp thăm, gặp gỡ các linh mục trong nhà hưu dưỡng mới thấy thương các ngài. Già rồi, tất nhiên không còn mẹ cha, anh chị em ruột cũng già nua bệnh hoạn hay đã về với Chúa, các cháu cũng thế. Còn giáo dân, nhất là các cô gái trẻ đâu còn thích thân cận với mấy ông cha già lãng đãng, không còn sức trẻ, nét hào hoa, giọng lúc như ru, lúc sấm vang hùng biện trên tòa giảng một thời…

Bây giờ là hết hơi, chờ hấp hối, hạ huyệt. Lúc đó, ai dám bảo trong lòng các ngài chẳng dậy lên những nỗi niềm đắng cay, vật vã ước ao một người con, một người cháu thân thương máu mủ ruột rà bên cạnh?

Thực tế, hầu hết các linh mục đã có đời sống quảng đại, hy sinh cả đời mình cho sứ vụ là “người chài lưới đánh bắt các linh hồn”, là “thợ gặt”, là “người làm chứng”… Vài chục năm gần đây, trước khi bước vào đời tu với ước mong trở thành linh mục, hầu hết các ứng viên là những thanh niên đã tốt nghiệp đại học, sau đại học, họ có ngành nghề chuyên môn là bác sĩ, kỹ sư, kiên trúc sư, giáo viên… thừa sức lấy vợ đẹp, có con ngoan và có cuộc sống sung túc. Điều gì đã khiến họ có những chọn lựa bước vào đời tu, một cuộc đời không phải tìm cách, tìm chỗ ẩn thân, quên mối hận đời, quên tình đen bạc mà là một cuộc dấn thân.

Tôi biết, cha N. (ở Lâm Đồng), gần 20 năm qua kể từ ngày chịu chức linh mục, cha vẫn gắn bó với gần chục ngàn giáo dân, hầu hết là đồng bào các sắc tộc, ở trên gần chục giáo điểm cách xa nhau mấy chục cây số đường rừng. Cha thường xuyên ngược xuôi tìm mọi cách lo cho bà con, từ tấm tôn lợp nhà, giếng nước sạch cho những thôn làng thiếu thốn.

Cha lo đến cây bút cuốn vở, đôi dép cho học sinh nghèo đến trường. Lâu lâu tôi lại thấy cha kéo một bầy trẻ nhếch nhác, đen nhẻm, tóc cháy khô, cùng mấy bà già dân tộc thiểu số hom hem về thành phố khám chữa bệnh. Nhà dòng bên Mỹ gọi sang học và muốn cử cha đến làm việc ở một vùng đất mới của Úc. Thế nhưng cha đã trở về với những người khốn khó hơn ở vùng đất Tây Nguyên..

Tôi cám ơn Chúa, vì ngài vẫn hiện diện qua các linh mục tốt lành như ngài mong ước. Tôi thực sự kính yêu các vị linh mục như thế.

THẠCH PHÙNG

>> Xuất khẩu… ơn gọi

The post Mùa phong chức nghĩ về thân phận linh mục appeared first on Đồng Hành.

“Sách này đổi chén thánh”

Được ông tiếp đón và nói chuyện là hân hạnh lớn cho một sinh viên trẻ như tôi. Tôi ấn tượng khi bước vào phòng làm việc của ông. Sách chứa xung quanh chỉ còn hở một lối đi để vào cái bàn ông ngồi viết.

Đó là một cú sốc quá lớn đối với một phó tế đã quyết định chọn sách thay vì chọn chức linh mục.

Cái bàn bureau cũng chứa đầy sách, chỉ còn chừa ra một khoảng trống nhỏ đủ một tờ A3. Sau khi tiếp tôi ngay tại bàn làm việc, ông đưa tôi ra phòng khách, ngồi trên bộ salon cũ kỹ. Trên bàn nước là một tủ kính nhỏ rất đẹp, bên trong có một cuốn sách và một chén thánh dành cho các giáo sĩ khi cử hành thánh lễ với hàng chữ: Sách này đổi chén thánh.

Trước khi gặp ông, tôi đã nghe nhiều người nói về chuyện tu xuất của ông, về chuyện ông đã từng là một đại chủng sinh tại Đại chủng viện Xuân Bích ở Huế. Thế nhưng, hôm ấy tôi mới được ông kể tường tận.

Ngày ấy ông đã là một phó tế và chức linh mục chỉ cách ông có vài ngày. Ông kể rằng khi học tại Đại chủng viện Xuân Bích, ông từng là trưởng ban thần học, người làm phó ban thần học sau này là Đức Giám mục Ba-tô-lô-mê-ô Nguyễn Sơn Lâm, nguyên Giám mục Đà Lạt và Thanh Hóa.

Thầy Hoàng Xuân Việt đã được chọn để chuẩn bị thụ phong linh mục khi mới 27 tuổi và lúc đó đã xuất bản mấy đầu sách. Trước khi thụ phong linh mục vài ngày, bề trên của chủng viện cho mời thầy lên, đưa cho thầy bản thảo cuốn sách và nói: “Thầy không nên xuất bản cuốn sách này, nội dung của nó không xứng hợp với chức linh mục mà thầy sẽ lãnh nhận. Tôi cho thầy ba ngày để suy nghĩ”.

Sau khi suy nghĩ đắn đo trong ba ngày, thầy Việt lên gặp bề trên và đưa ra câu trả lời: “Con chọn sách”.

Cha bề trên nói với thầy đúng một câu: “Kể từ ngày hôm nay, chúng tôi hết trách nhiệm đối với thầy, thầy về bình an”.

Đó là một cú sốc quá lớn đối với một phó tế đã quyết định chọn sách thay vì chọn chức linh mục. Để chuẩn bị ăn mừng chức linh mục cao cả, cả gia đình, dòng họ và giáo xứ quê hương đã sẵn sàng đầy đủ để đón người con ưu tú vinh quy bái tổ sau khi được thụ phong.

Thầy Việt nhớ lại, thầy chỉ kịp báo về gia đình hủy bỏ lễ mở tay để vào BV Saint Paul nằm đúng ba ngày ba đêm và không tiếp xúc với bất kỳ ai. Sau đó, Hoàng Xuân Việt đã bình tâm và bắt đầu một cuộc sống mới với sách vở, chữ nghĩa và thuyết giảng.

Viết sách từ khi còn ở trong chủng viện

Người ta dần dần biết đến Hoàng Xuân Việt là một nhà viết sách và hùng biện có tài. Ngay từ thời ở chủng viện, lúc ông mới 18 tuổi đã bắt đầu viết sách. Những cuốn sách đầu tay ông viết cũng thuộc loại sách học làm người như cuốn: Đức tự chủ, Ngón nghề để luyện tâm, Đức điềm tĩnh…

Trong cuộc đời cầm bút khoảng 60 năm, học giả Hoàng Xuân Việt đã viết khoảng
180 đầu sách, trong đó có nhiều cuốn dày đến hơn 1.000 trang. Một số đầu sách của ông thuộc dạng chuyên môn sâu như triết học, thần học, khoa học, tư tưởng…

Trong vòng khoảng bảy năm học ở đại chủng viện, ông đã viết và xuất bản chín cuốn sách. Sau khi kết thúc đời tu học, ông dấn thân nhiều hơn vào viết và giảng dạy. Ông từng đảm nhiệm chức vụ Hiệu trưởng Trường Nhân xã học làm người từ năm 1966 đến năm 1975.

Số lượng đầu sách ông xuất bản cứ tăng lên đều đặn mỗi năm. Ngoài việc viết sách, ông tham gia đào tạo ở nhiều lớp khác nhau. Báo chí nhắc đến những buổi thuyết trình của ông thu hút hàng ngàn người tham dự. Hội trường cúp điện, không có micro nhưng giọng ông vẫn sang sảng khi trình bày.

Sau năm 1975, cuộc sống ở miền Nam có nhiều thay đổi, ông chủ yếu viết sách và tham gia giảng dạy ở một vài lớp. Mãi đến những năm 1990, ông bắt đầu tham gia với nhiều hoạt động nổi bật hơn bằng việc mở Trường Hán Nôm Nguyễn Trãi do chính ông làm hiệu trưởng ngay tại tư gia.

Ngoài việc dạy Hán Nôm, trường còn mở nhiều lớp về hùng biện, nói trước công chúng, phụ nữ học, nam giới học… Số lượng học viên đăng ký đông đảo. Học viên của ông đa số là những người trí thức, đã có địa vị nhất định trong xã hội, trong đó có nhiều kỹ sư, bác sĩ, luật sư và rất nhiều tu sĩ thuộc các tôn giáo khác nhau.

Nhiều cơ sở đào tạo mời ông đến giảng dạy, trong đó có cả các dòng tu Công giáo, chùa, thánh thất, tịnh thất,… Mặc dù khi ấy ở độ tuổi thất thập cổ lai hy nhưng ở bất cứ giảng đường nào, giọng ông vẫn còn sang sảng và lôi cuốn.

TS PHẠM THANH DUY, Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn TPHCM

>> Người tu xuất vẫn bị hắt hủi, miệt thị

The post Học giả Hoàng Xuân Việt: Quyết định bất ngờ trước ngày thụ phong linh mục appeared first on Đồng Hành.