LM MICAE TRẦN KIM CHINH

Chúa phục sinh đã một tuần
Tông đồ chưa tỏ, phân vân lắm điều
Phần vì mất Chúa mến yêu
Phần người Do Thái còn nhiều gian ngoa

Tông đồ hội họp trong nhà
Cửa gài kín mít canh qua đề phòng
Chúa liền hiện giữa các ông
Bình an Chúa chúc đầy tràn Thánh Linh

Các ông vui sướng thỏa tình
Tâm thần can đảm đượm sinh ơn trời
Các con hãy trẩy khắp nơi
Tin mừng loan báo giảng lời Thánh Kinh

Các con cầm buộc tội tình
Hoặc là tha thứ thiên đình cũng tha
Lời Thầy chí ái mặn mà
Phán xong Thầy biến không ra cửa nào

Tông đồ vui vẻ nôn nao
Hành trang Lời Chúa vị nào cũng hăng
Tô-ma vắng mặt cho rằng
Ông chưa thấy Chúa khăng khăng cứng lòng

Tuần sau Chúa đến với ông
Dấu đinh còn đó, dấu đòng còn đây
Chúa rằng con hãy đến ngay
Sờ vào chứng tích của Thầy mà tin

Tô-ma run sợ thưa liền
Lạy Thầy là Chúa con tin thật lòng
Phúc cho tất cả tôi trung
Không trông thấy Chúa mà lòng vẫn tin

Ga 20, 19-31

The post Phúc âm diễn ca, Chúa nhật II Phục sinh, năm A appeared first on Đồng Hành.

LM MICAE TRẦN KIM CHINH

Tinh sương thứ nhất trong tuần
Bà Maria vội đến mộ phần viếng thăm
Lạ kìa xác Chúa biệt tăm
Bà liền hối hả báo thầm Phê-rô

Cùng Gio-an vị tông đồ
Rằng đâu xác Chúa mà mồ trống trơn?
Gio-an trẻ chạy nhanh hơn
Tới mồ trước bạn nhưng chưa vội vào

Phê-rô già yếu đến sau
Vào trong thấy rõ khăn đầu để riêng
Gio-an tâm trạng triền miên
Vào trong thấy sự ông liền kính tin

Dù Kinh Thánh dạy phân minh:
Đức Ki-tô sẽ phục sinh khải hoàn
Nhưng vì chưa thấy ngọn nguồn
Các ông chán nản lo buồn hoài nghi

Ai ơi giữ đạo một khi
Chẳng quen Lời Chúa, đạo thì u mê
Thiên cung chẳng biết đường về
Sống xa Ý Chúa, gần kề điêu linh.

(Ga 20, 1-9)

The post Phúc âm diễn ca, Chúa nhật I Phục sinh, năm A appeared first on Đồng Hành.

MARIA ĐẶNG TƯƠI thực hiện

Tại Trung tâm Mục vụ Sài Gòn, nơi Ngài ở hiện nay, vào tuổi 84, Đức Hồng y Gioan Baotixita vẫn minh mẫn ngồi trò chuyện, dù sức sức khỏe Ngài có yếu đi so với lần được gặp Ngài ba năm trước.

“Ta cũng không thoát khỏi dư luận phũ phàng của người đời”

• Đồng Hành: 25 năm trước Đức Hồng y đã chọn khẩu hiệu Như thầy yêu thương vào ngày được tấn phong giám mục. Vì sao Đức Hồng y chọn câu này?

+ Đức Hồng Y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn: Làm giám mục là để phục vụ, để theo Chúa, phục vụ cho nhiều người hơn, phục vụ trong yêu thương. Chúa đến, Chúa nhập thể làm người và yêu thương tất cả. Làm Giám mục là tiếp tục con đường đi của Chúa, vậy thì phải “Như Thầy yêu thương”.

• Đồng Hành: Trong cuộc đời phục vụ, hẳn Đức Hồng y có nhiều kinh nghiệm gặp Chúa?

+ Đức Hồng Y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn: Đó là thời gian đầu làm Tổng Giám mục Giáo phận Sài Gòn. Sau giờ kinh tối, theo thường lệ, tôi chuẩn bị cho thánh lễ hôm sau. Bỗng nhiên, tôi nghe một tiếng nói hơi lạ: “Có điều gì làm cho người âu lo đến thế?”. Sau giây phút bàng hoàng, tôi nhận ra tiếng Chúa Giê-su nói nên thưa với Người rằng:

– “Lạy Chúa, Chúa biết con quen lối sống bình dị và thinh lặng của nông thôn. Còn nơi mới lạ ở đô thị này thì chuyện gì cũng được đưa lên giấy trắng mực đen, đưa lên Internet, cả chuyện tốt lẫn chuyện xấu, chuyện thật lẫn chuyện ảo, dễ tạo ra dư luận phân rẽ, dễ làm cho khoảng cách giữa người với người thêm sâu xa.

– Ngươi không thấy chính ta cũng không thoát khỏi dư luận phũ phàng của người đời sao? Người không biết hậu quả của dư luận đó đưa ta đến đâu ư? Ngươi không nhớ rằng bước theo ta cũng có nghĩa là đồng hành với ta trên đường thập giá ư?

– Lạy Chúa, thật ra con đã học biết điều đó, thế nhưng Chúa biết khả năng của con là giới hạn.

– Ta hiểu thấu lòng người và đồng cảm với người. Chính vì thế mà ta đã gởi và tiếp tục gỏi Thánh thần mà Chúa Cha đã trao ban cho ta, để Người luôn dẫn dắt người qua từng chặng thử thách cam go. Ngươi có tin vào Người không?

– Thưa Chúa, con tin.

Chợt tỉnh lại, tôi không còn nghe thấy Người nữa nhưng vẫn cảm nhận một thứ ánh sáng và sức mạnh huyền diệu còn lan tỏa…

Con người thường giải quyết vấn đề bằng quyền lực

• Đồng Hành: Câu chuyện của Đức Hồng y cho thấy có nhiều thách thức trong cuộc sống của con người bé mọn…

+ Đức Hồng Y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn: Con người trong gia đình, trong xã hội, trong Giáo hội có nhiều khó khăn, nhiều vấn đề giải quyết. Và thường họ giải quyết bằng sức mạnh của quyền lực, của thế lực, thậm chí cả bạo lực. Người Ki-tô hữu cũng dễ theo thói đời, bỏ quên sức mạnh của tình yêu mà Thiên Chúa đã đổ vào lòng họ. Chúng ta cũng dễ quên rằng Chúa Giê-su yêu thương và hi sinh cho ta được sống dồi dào, là để cho chúng ta cũng biết yêu thương và hi sinh cho nhau như vậy.

Tạ ơn Chúa đã gởi đến một vị chủ chĂn trÀn đây tình yêu thương như khẩu hiệu “Như ThẦy yêu thương”

Đức Giám mục Giuse Đỗ Mạnh Hùng, Giám quản Tông tòa Tổng Giáo phận Sài Gòn

Tôi vẫn thường xuyên cầu nguyện cho người người ghi khắc vào tâm trí: Thiên Chúa là tình thương, đạo Chúa là đạo yêu thương, sống đạo là mến Chúa và yêu người. Mến Chúa đi đôi với yêu người. Mến Chúa còn là thực thi ý Chúa trong đời sống gia đình, cộng đoàn và xã hội.

• Đồng Hành: Đức Hồng y vừa nhắc đến gia đình. Hội đồng Giám mục Việt Nam chọn năm 2018 là năm đồng hành cùng các gia đình trẻ. Đức Hồng y cũng đã từng dịch cuốn sách nhỏ về tâm lý nữ giới đối chiếu với nam giới. Vì sao phải đối chiếu, thưa Đức Hồng y?

+ Đức Hồng Y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn: Đối chiếu để hiểu nhau. Nó soi sáng cho mỗi người đổi mới sự hiểu biết về chiều sâu đời sống con người, nam cũng như nữ, trong gia đình cũng như trong cộng đồng. Đổi mới sự hiểu biết sẽ giúp đổi mới cách giáo dục trong gia đình và trong học đường, đổi mới cách tự rèn luyện bản thân trong trường đời. Đặc biệt đổi mới giúp người trẻ đón nhận gia đình như quà tặng của Đấng Tạo hóa, vì sự sống và sự phát triển của gia đình nhân loại.

• Đồng Hành: Thưa Đức Hồng y, môi trường sống hiện nay khiến mọi người, nhất là các thành viên trong gia đình ít dành thời gian cho nhau…

+ Đức Hồng Y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn: Điều đó rất nguy hại, nhất là cho gia đình và trẻ em. Có một bài thơ của tác giả vô danh mà tôi rất thích:

• Đồng Hành: Dấu nhấn nào với Đức Hồng y khi bước theo Thầy trên đường tình yêu cứu độ?

+ Đức Hồng Y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn: Có bốn dấu nhấn như sau:

– Một là chiêm ngắm Chúa Giê-su yêu thương nhập thể làm người và bước theo Chúa hòa nhập vào đời sống nhân loại.

– Hai là chiêm ngắm Chúa Giê-su yêu thương phục vụ cho sự sống con người và bước theo Chúa dấn thân phục vụ đời sống nhân loại.

– Ba là chiêm ngắm Chúa Giê-su yêu thương hi sinh đến cùng và bước theo Chúa hiến thân cùng hiến mạng sống mình vì sự sống của nhân loại.

– Bốn là chiêm ngắm Chúa Giê-su yêu thương đổi mới sự sống con người và bước theo Chúa mở rộng nước Chúa cho nhân loại.

• Đồng Hành: Xin cảm ơn Đức Hồng y!

The post Đức Hồng y Gioan Baotixita Phạm Minh Mẫn: 25 năm đi cùng khẩu hiệu ‘Như Thầy yêu thương’ appeared first on Đồng Hành.

Trong một bài viết về Linh mục nhạc sư Tiến Dũng, cha An-rê Đỗ Xuân Quế có thổ lộ về liên hệ thân tình giữa hai người bạn: “… Tuy cùng ở Sài Gòn, nhưng thỉnh thoảng mới gặp nhau vì công việc khác nhau: Ông làm nhạc, tôi làm báo”. Có lẽ hoạt động báo chí mà Ngài tâm huyết nhất trong những năm tháng cuối đời là cộng tác với Tạp chí Đồng Hành không chỉ với nhiều bài viết giá trị mà còn với tư cách linh mục cố vấn.

“Một thời Đồng Hành đáng ghi nhớ”

Gần 6 tháng trước, tôi bất ngờ nhận được email của Linh mục An-rê Đỗ Xuân Quế sau một thời gian dài. Nội dung lại càng bất ngờ. Tiêu đề của email là “Nhờ việc”, nhưng cha chỉ hỏi tôi thông tin về một bài thánh ca của Nhạc sư Tiến Dũng. Tình bạn giữa hai người từ 1960 và là đồng tác giả của bài thánh ca nổi tiếng: Thân phận lưu đày.

Cha chỉ còn nhớ vài chi tiết ca từ chứ quên tựa bài. Sau khi nhận được bài Dưới chân Chúa do tôi gửi, cha hồi âm: “Tôi rất vui mừng và cám ơn anh đã gửi cho bài hát của Cha Tiến Dũng. Mấy dòng chữ của anh gợi lại cả một thời Đồng Hành đáng ghi nhớ. Cha Nam Phong Dòng Chúa Cứu Thế vừa yêu cầu tôi cho cha sử dụng một bài của tôi trên báo Đồng Hành để in trong tập Cứ Làm Đi của cha ấy…”.

Tôi viết bài này vào lúc 8 giờ 30 ngày 26-8 ở một nơi xa Sài Gòn nên không thể nào có mặt trong thánh lễ an táng đang diễn ra tại thánh đường giáo xứ Mai Khôi (Tú Xương) để chào từ biệt Cha. Đối với tôi, Cha không chỉ là một nhà báo Công giáo mà còn là một người dấn thân, đóng góp nhiều cho công cuộc chấn hưng Thánh nhạc Việt Nam.

Dấn thân cho việc duy trì vẻ đẹp thật sự cho Thánh nhạc Việt Nam

Nhiều người đã đề cập đến và ghi nhớ công lao lớn của cha Quế cho Giờ Kinh – Phụng vụ Việt Nam. Riêng với tôi, cha là một trong những nhạc sĩ đầu tiên, dấn thân cho việc duy trì vẻ đẹp thật sự cho Thánh nhạc Việt Nam. Nhớ lại vào cuối thập niên 1980, khi còn tồn tại nhiều khó khăn khách quan, cha Quế là người đứng đầu và luôn có mặt trong những buổi làm việc của Ban Thánh nhạc Tổng Giáo phận Sài Gòn. Khi ấy, Ban Thánh nhạc mới chỉ là một nhóm nhỏ các nhạc sĩ được quy tụ khiêm tốn tại tư gia của ông bà cố Cha Yuse Tiến Lộc.

Tôi may mắn là một thành viên từ đó và được tham gia, chứng kiến những nỗ lực của cha cũng như các thành viên trong buổi đầu gầy dựng lại hoạt động của Ban Thánh nhạc bị gián đoạn từ sau năm 1975. Khi đó, tôi mới được biết cha có nhiều bài thơ hay, sâu sắc được nhiều nhạc sĩ Công giáo “khó tính” phổ nhạc. Từ bài thơ Thân phận lưu đày mà cha gửi từ Lyon (Pháp) sang Roma cho cha Tiến Dũng phổ (được in trong tập Suối Nhạc, ấn hành tại Roma) đến bài thơ cuối đời, Thu lều do Nhạc sĩ Hải Triều dệt nhạc.

Nếu cho rằng ca từ là một nửa cuộc đời của ca khúc thì phải nhìn nhận Cha Quế không những làm báo mà còn là một nhạc sĩ sáng tác thánh nhạc đúng nghĩa. Hơn thế nữa, ngay từ những ngày đầu hoạt động lại của Ban Thánh nhạc, cha không ngừng có nhiều bài viết, những buổi thuyết trình giá trị để trình bày, giải thích thánh nhạc cho mọi người cũng như kêu gọi những người có trách nhiệm làm tốt hơn cho “Phụng vụ ca hát trong thánh lễ”.

Ở một bài viết, Cha đã mạnh dạn nêu ra thực trạng thánh nhạc đang được dùng trong phụng vụ tại Việt Nam để kêu gọi tha thiết: “Các nhà thờ của chúng ta có vui vẻ, sầm uất, ở bên ngoài thật nhưng về thực chất bên trong có những điều cần phải suy nghĩ lại”. Cha đã kiên trì làm công việc của một nhạc sĩ phê bình (hay một nhà âm nhạc học) thánh nhạc.

Cách đây 27 năm, trong những tuần đầu từ Đức trở về Việt Nam, tôi đã đến gặp cha Quế trong một căn phòng nhỏ tại Tòa Giám mục Tổng Giáo phận Sài Gòn để trình diện và tham gia lại các hoạt động thánh nhạc trước đây với cha. Sau buổi họp thường kỳ của Ban Thánh nhạc, trong câu chuyện riêng với tôi về đường hướng phát triển tương lai cho Ban Thánh nhạc, cha Quế đã nhẹ nhàng nói với tôi: “Giá mà Ban Thánh nhạc của mình có người trong Nhạc viện như Cha Tiến Dũng trước đây… Có vậy, hai bên mới hiểu được nhau hơn” (Cha Tiến Dũng đã giảng dạy tại Nhạc viện TP.HCM trong gần 20 năm trước khi về hưu vào 1995).

Chia tay cha Quế, tôi ra về trong suy nghĩ “Tại sao không?”. Đó chính là một trong những động lực để tôi quyết định tham gia vào âm nhạc thế tục kinh viện từ đó đến nay. Nếu cha Tiến Dũng đã là người thầy, truyền cảm hứng cho tôi dấn thân với thánh nhạc thì cha Đỗ Xuân Quế là người đã cho hoạt động thánh nhạc của tôi có định hướng và nhiệm vụ đúng. Tôi hết lòng biết ơn và luôn thấy các ngài vẫn đồng hành với tôi.

The post LM An-rê Đỗ Xuân Quế, OP: Người miệt mài chấn hưng Thánh nhạc appeared first on Đồng Hành.

Cách đây gần hai năm, vào chiều ngày 10 tháng 7 năm 2023, tôi có cơ hội lần đầu tiên đến Giáo xứ Đức Hòa thuộc tỉnh Long An, Giáo phận Mỹ Tho. Tôi đến để dâng thánh lễ tạ ơn với giáo dân ở đây mừng 50 năm linh mục của cha Phê-rô Kim Long.

Mừng kim khánh, làm phép… kim tĩnh

Đức Hòa trước đây là một giáo xứ nghèo và nhỏ, chỉ có chừng 500 giáo dân. Cha Kim Long cho biết mục đích của cha đến sống ở nơi này là để có cơ hội vừa giúp mục vụ vừa có nhiều giờ để viết thánh ca. Có lẽ thời gian 21 năm làm cha xứ ở đây, cha Kim Long đã có nhiều cảm hứng để viết ra những sáng tác giá trị, đóng góp hữu hiệu cho thánh nhạc Việt nam.

Tưởng cũng nên biết, cho đến lúc này cha đã viết trên sáu ngàn bài thánh ca. Nhiều bài mới cha viết sau này, cha cho in ra từng tập, mỗi tập có trên dưới ba trăm bài với tên gọi Niệm suy lời Chúa. Đây là những bài thánh ca ngắn hầu hết chỉ trong một trang, cha lấy cảm hứng từ lời Chúa, hoặc từ một ý tưởng đạo đức của các thánh hay từ phụng vụ…

Tôi được cha gởi tặng từ cuốn một đến cuốn thứ tám. Được biết cha Kim Long tự viết các bài thánh ca này trên máy vi tính. Ngài thường nói với tôi: “Mình còn có thể làm gì được cho Chúa và Giáo hội thì cứ làm”.

Điều gây ấn tượng vào ngày hôm ấy, đó là cha Kim Long cùng một số người thân trong gia đình và thân hữu từ một vài nơi khác cũng có mặt để làm phép… kim tĩnh, chỗ mà cha chọn làm nơi an nghỉ của mình sau một ngày nào đó “Khi Chúa thương gọi con về”.

Đây quả là tấm gương cho mọi người về đức tin của cha Phê-rô Kim Long. Ngài xác tín vào sự an bài của Chúa, dù sống dù chết, ta luôn ở trong bàn tay “quyền năng và yêu thương của Chúa”.

Hôm ấy, cha Kim Long nói vui thôi, nhưng chắc là đúng như vậy: “Chưa có ai, ngay cả các thánh, làm phép cho chính ngôi mộ hay kim tĩnh của mình, trừ Kim Long: Mừng kim khánh linh mục xong thì đích thân làm phép kim tĩnh và để lại đấy, chờ lệnh của Chúa”.

Mọi người có mặt hôm ấy tin rằng Chúa sẽ thực hiện điều cha Kim Long ước nguyện, qua một tâm tình ngài đã sáng tác và rất thích hát đi hát lại. Cha thường tha thiết cất lên trong các dịp lễ đó đây để nói với Chúa: “Ở lại với con, ở lại với con. Đừng về nữa!”.

Không muốn “nhiễm mùi đời” vào thánh ca

Tưởng cũng nên biết, như cha Kim Long cho biết, từ năm 1957, cha đã viết thánh ca và bài thánh ca đầu tiên ngài viết là bài Con hân hoan bước lên bàn thờ Chúa. Những bài thánh ca của cha Kim Long ngay từ đầu được phổ biến trong tuyển tập với tên là Ca lên đi.

Những tác phẩm này cho đến nay vẫn được các nhà thờ khắp nơi vang lên để cầu nguyện với rất nhiều chủ đề, như: Ca tụng Chúa, Ngợi ca tình yêu, Mùa vọng và Giáng sinh, Mùa chay và Phục sinh, Thiên chức linh mục, Thánh lễ, Thánh Thể, Thánh Tâm, Chúa Thánh Thần, Đức Mẹ, Chư thánh, các Bí tích, Cầu hồn, Sám hối…

Với chủ đề Ca lên đi, cha Kim Long viết mười một bài. Ngài cũng viết nhiều bộ lễ có tên là Ca lên đi. Sau 1975, cha đã cho phát hành khá nhiều tuyển tập Ca lên đi. Trong đó có những ca khúc bình dân và cả những bài hợp xướng.

Vào dịp kỷ niệm kim khánh linh mục 1968-2018, ngoài một trăm bài Ngợi ca tình yêu, cha cũng cho phát hành tuyển tập Ca lên đi với một ngàn bài thánh ca cũ và mới của ngài.

Hầu như mọi giáo dân, đều hát thuộc lòng bài Linh hồn tôi tung hô Chúa. Không chỉ một hay hai, mà nhiều bài cha Kim Long lấy cảm hứng từ lời kinh Magificat của Đức Mẹ.

Từ ngàn xưa cha đã yêu con là bài được hát rất nhiều vào dịp lễ truyền chức linh mục. Mỗi khi có lễ an táng hay lễ giỗ, thường nơi đâu cũng cầu nguyện với bài: Từ vực sâu u tối, Trong gian truân tôi đã kêu cầu, Từ chốn luyện hình, Maria Mẹ ơi…

Bài thánh ca nổi tiếng và bất hủ mà không chỉ người Công giáo, mà cả người không theo đạo Chúa cũng biết đến, đó là bài Kinh Hòa bình. Cha Kim Long cho tôi biết, ngài không muốn để “nhiễm mùi đời” vào những tâm tình của cha nơi những bài thánh ca, nên cha không viết một bản nhạc đời nào cả. Tuy nhiên, với tính nghệ sĩ, nên có những lần trong bữa ăn, cha hay hát vui: “Rượu một bên và bia một bên…”.

Cha vẫn sống mãi trong tâm tình cầu nguyện

Có Chúa luôn ở với ngài, nên nhiều người và chính cha Kim Long tưởng rằng ngài đã có Ngày về với Chúa, nhất là ngay từ năm 1994, nghĩa là hơn ba mươi năm qua, khi ngài phát hiện bệnh ung thư cấp tính. Thế nhưng Chúa muốn cha vẫn tiếp tục còn ở lại giữa cuộc đời, mang niềm vui sống cho nhiều người.

Ai cũng nhận thấy, nhất là vào những năm gần đây, ngài không chỉ đi lại rất khó khăn, mà tỏ ra trên gương mặt những cơn đau về xương khớp. Tôi hay nghe cha nói với nụ cười trên môi: “Tốt thôi! Có dịp để đền tội, hay để thông phần với sự thương khó của Chúa”. Cho đến trưa ngày 17 tháng 6, thông tin cha qua đời được mau chóng loan đi khắp nơi.

Tạ ơn lòng thương xót của Thiên Chúa đã đưa cha Kim Long vào cuộc đời và được sống trên trần gian 84 năm với rất nhiều đóng góp cho nền thánh nhạc Việt Nam. Dù không còn gặp lại cha ở trên cõi tạm này, nhưng chúng ta tin chắc rắng cha vẫn sống mãi nơi những tâm tình cầu nguyện của rất nhiều người tín hữu Công giáo bằng những bài thánh ca mà cha đã để lại.

Tôi có vinh dự là mỗi lần gặp và ngồi với cha, cha cũng thường nhắc đến tâm tình trong một bài thánh ca của tôi: “Cho con sinh ra trong ngàn người, rồi cha khẽ gọi con đi. Cha biết con yếu đuối, xin cho con niềm phó thác và lòng trông cậy”.

Bằng chính tâm tình của cha Kim Long trong một bài Thánh ca của cha, chúng ta cùng với cha cảm mến:

Một triều hồng ân chan chứa

Chúa nhuần thấm cả đời con

Từ trong lòng thân mẫu

Chúa nắn con nên hình nên dạng

Âu yếm dẫn con vào đời…

Chúa không chỉ dẫn cha Kim long vào đời và mời gọi cha nhập Dân Thánh Chúa, mà Chúa thương, khẽ gọi cha về với Người, cho cha được nhập đoàn với những người công chính ở trên Nước Trời. Xin phó thác cha cố Nhạc sĩ Kim Long cho lòng Chúa xót thương. Amen

The post Cha KIM LONG làm phép KIM TĨNH cho chính mình appeared first on Đồng Hành.

Bài thánh ca Con hân hoan (bước lên bàn thờ Chúa) xuất hiện trong danh mục thánh nhạc Việt Nam vào đúng năm tôi chào đời (1957). Lúc đó, chủng sinh Kim Long chưa được ai dạy phải viết thánh ca như thế nào mà chỉ có một may mắn được sống gần người thầy luôn sẵn sàng giúp đỡ, khuyến khích là Linh mục – Nhạc sĩ Ngô Duy Linh. Khi tôi viết những dòng này, bài thánh ca ấy vẫn còn nguyên nét hân hoan của giữa thế kỷ trước.

Tác giả, Linh mục – Nhạc sĩ Kim Long là một trong những cây đại thụ của nền thánh nhạc Việt Nam bên cạnh các cố Linh mục – Nhạc sĩ Tiến Dũng, Hoàng Kim và Đức Giám mục Nguyễn Văn Hòa.

Những bước khởi đầu đến với bình ca và thánh nhạc

Mới 8 tuổi, cậu bé Kim Long đã tham gia ca đoàn nơi mình sinh ra, Giáo xứ Bách Tính, Giáo phận Bùi Chu. Khi ấy cậu hát lễ chỉ bằng tiếng Latin. Hát thuộc lòng tuy không hiểu nhưng những bài bình ca đầu tiên đó đã ảnh hưởng rất nhiều đến tâm thức và ý hướng dấn thân cho thánh ca mà cha Kim Long luôn quý trọng và theo đuổi.

Năm 10 tuổi, cậu Kim Long vào Trường Thử và lớn lên trong tâm tình nơi những bài thánh ca đầu tiên của Nhạc đoàn Lê Bảo Tịnh, Nhạc đoàn Sao Mai, trong đó có bài thánh ca Con sẽ bước lên bàn thờ (lời: Hoàng Ngô – nhạc: Hoàng Phúc).

Vào thời đó, linh mục thường đọc Thánh vịnh trước khi bước lên bàn thờ. Cậu Kim Long thấm đẫm niềm hân hoan từ bài thánh ca này cũng như một số bài tương tự của vài tác giả khác (như Tiến Dũng, Huyền Linh, Hương Phong, Liên Thắng…) với mơ ước sớm đến ngày mình cũng được bước lên bàn thờ. Trong tâm tình này, với nguyện vọng tha thiết nhất của một người đi tu làm linh mục, giai điệu của bài thánh ca Con hân hoan đã bật lên một cách tự nhiên:

Con hân hoan bước lên bàn thờ Chúa,
Chúa là hoan lạc tuổi xuân xanh con.
Con nâng muôn phím tơ ngợi khen Chúa,
tiếng lòng rung nhịp với muôn tâm hồn.

Bài thánh ca này là bước khởi đầu cho “tiếng lòng” của một linh mục – nhạc sĩ mang đầy tâm huyết với thánh ca.

Khi lên đại chủng viện, vào năm 1960 Con hân hoan được ra mắt trong tập bài hát mang tựa đề Suối thiêng (tập 6 của loạt sách bài hát thánh ca Minh nhạc do Đa Minh Thiện Bản phát hành). Cũng trong năm này, bài thánh ca Kinh hòa bình bất hủ đã được khai sinh. Và ngay năm sau, tập thánh ca Ca lên đi đầu tiên (đến nay có 25 tập) ra đời, do Nhà in Nguyễn Bá Tòng thực hiện.

Trong những bước đi ban sơ này, thầy Kim Long còn may mắn khi có được sự đồng cảm, khích lệ của hai người vừa là đàn anh, vừa là thầy mới du học về, đó là Nhạc sĩ Hải Linh và Linh mục Ngô Duy Linh. Tuy nhiên, lúc này việc tu học là quan trọng và thầy Kim Long phải cố gắng dung hòa giữa thánh nhạc với chương trình huấn luyện tại chủng viện.

Mỗi cây đại thụ sáng tác theo mỗi hướng

Sau khi đạt được nguyện vọng tha thiết nhất đời mình là lãnh nhận tác vụ linh mục vào ngày 14 tháng 5 năm 1968, cha Kim Long được cử đi du học tại Giáo hoàng Học viện về Thánh nhạc ở Roma.

“Tôi chọn chuyên ngành Bình ca (và dĩ nhiên còn phải học những môn khác nữa như hòa âm, đối âm, hay là tẩu khúc…) vì nghĩ rằng bình ca thuộc về phụng vụ, có những giá trị đặc biệt đem lại ánh sáng cho việc sáng tác thánh ca của mọi thời đại”, ngài đã chia sẻ như vậy.

Nhiều người cho rằng linh mục trẻ Kim Long đã chọn sai hướng vì từ năm 1965 Công đồng Vaticano II đã khuyến khích việc sử dụng tiếng bản xứ trong phụng vụ. Trong khi đó, bình ca không thể rời khỏi tiếng Latin. Tuy học và tốt nghiệp về bình ca ở bậc Magistero (tương đương với tiến sĩ) nhưng nhạc sĩ Kim Long không bao giờ có ý định sáng tác một bài bình ca nào cả. Ngài chủ trương học lấy tinh thần bình ca như một ngôn ngữ diễn đạt bản văn phụng vụ tiếng Việt chứ không “Việt hóa bình ca” bằng cách dịch ra từ lời ca Latin của các ca khúc Gregoriano như có người đã định hướng sai lầm.

Nếu khi còn bé, vẫn hát được tiếng Latin dù không hiểu thì giờ đây, ngài hiểu hơn ai hết tư tưởng của Đức Giáo hoàng Pi-ô XII rằng, khi được hát lên, nhạc bình ca như một bản dịch giúp chúng ta hiểu được bản văn hơn. Từ đó, Linh mục – Nhạc sĩ Kim Long đã tìm ra một hướng đi rõ rệt cho con đường sáng tác thánh ca của mình: Khảo sát cách hình thành và gắn bó giữa lời và nhạc trong bình ca để tìm cách tốt nhất dùng âm nhạc chuyển đạt ca từ tiếng Việt trong các bài thánh ca. Ngài chọn hướng đi riêng cho mình: Viết thánh ca, nghĩa là nhạc có lời và trong phụng vụ thì lời quan trọng hơn, còn âm nhạc chỉ là phương tiện chắp cánh.

Dù cách biệt tuổi tác, bốn đại thụ của thánh nhạc Việt Nam trên đây vẫn như những đồng nghiệp thân thiết với nhau. Tuy mỗi người có hướng đi riêng nhưng đều chung một mối quan tâm là thánh nhạc Việt Nam như Linh mục – Nhạc sĩ Tiến Dũng đã từng chia sẻ với tác giả của Kinh hòa bình: “Ông Kim Long ơi, tôi với ông tuy có nhiều khác biệt… nhưng phải dẹp đi tất cả để lo cho thánh nhạc Việt Nam”.

Tuy tốt nghiệp về bình ca ở bậc Magistero (tương đương tiến sĩ) nhưng cha Kim Long không bao giờ có ý định sáng tác một bài bình ca nào cả.

Có người thắc mắc, có chăng sự “phân công nội bộ” hay sự thỏa thuận giữa các nhạc sĩ ấy. Thắc mắc ấy cũng dễ hiểu vì từ năm 1992, khi Ủy ban Thánh nhạc Việt Nam được hình thành, trong cương vị Tổng Thư ký, hằng tháng cha Kim Long luôn đến bàn thảo với vị Phó ban là cha Tiến Dũng (Trưởng ban là Đức Giám mục Phao-lô Nguyễn Văn Hòa). Nhưng cha Kim Long cho biết: “Không hề có ‘phân công nội bộ’. Mỗi người một cảm nghiệm, mình cảm nghiệm thế nào thì làm theo cách đó như người nghệ sĩ, không nên gò bó trong một khuôn khổ nào. Phần tôi chọn bình ca để học hồi còn ở Roma, nhưng lại chọn dấn thân cho thánh ca”.

“Chúa chọn con chứ con chẳng có gì”

Trong đêm thánh nhạc mừng kim khánh linh mục của mình tại Trung tâm Mục vụ Sài Gòn trong tháng 4-2018, cha Kim Long đã chia sẻ: “… 50 năm nay tôi luôn suy niệm: “Không phải con chọn Thầy mà chính Thầy đã chọn con”. Chúa chọn con chứ con chẳng có gì cả. Ngay trong gia đình con không ai biết hát. Mẹ con thậm chí còn không biết đọc. Thế mà Chúa đã cho con một chút khả năng để phục vụ…”.

Với tâm tình đó, cha Kim Long muốn trao lại cho các thế hệ nhạc sĩ hai chìa khóa để phục vụ thánh nhạc hiệu quả: Năng khiếu và kỹ thuật.

Năng khiếu là khả năng Chúa ban cho, người năm nén, kẻ một nén. Nhưng có năng khiếu không chưa đủ, Chúa muốn chúng ta phải góp phần của mình vào để sinh lợi từ nén bạc Người trao. Phần đóng góp đó chính là việc học hỏi, trau dồi kỹ thuật để phát triển năng khiếu thêm cho tốt và đúng hướng hơn. Nhiều tác giả viết được vài bài may mắn được nhiều người biết và dùng đến thì dễ ngại học hỏi thêm và tự bằng lòng với kết quả trước mắt. Chân trời âm nhạc vô biên, không nên tự mãn với những thành công nhỏ bé.

Vào ngày 24-6-2006, trước các thử nghiệm những cách thức mới để thu hút nhiều người đến với thánh lễ, khi thấy người ta sử dụng guitar và tambourines trong thánh lễ, nguyên Giáo hoàng Benedict XVI đã nói: “Có thể hiện đại hóa thánh nhạc nhưng không nên đi ngoài truyền thống của ca khúc Gregorian và thánh nhạc hợp xướng đa âm”. Linh mục – Nhạc sĩ Kim Long đã và vẫn đi với ơn Chúa trên con đường xuất phát từ bình ca.

The post Linh mục – Nhạc sĩ Kim Long: Học bình ca, cả đời viết thánh ca appeared first on Đồng Hành.

Khi Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV mới đây tái kích hoạt tài khoản mạng xã hội @Pontifex và chính thức sử dụng Instagram để kết nối với thế giới, cả thế giới một lần nữa được chứng kiến sự chuyển mình của Tòa Thánh Vatican trong thời đại kỹ thuật số. Hình ảnh vị Giáo hoàng tay cầm iPad hay mỉm cười trước camera không còn xa lạ. Nó là biểu tượng cho một Giáo hội không ngừng hiện diện và đồng hành với thế giới hiện đại.

Radio: Tiếng nói đầu tiên của Vatican đến thế giới

Việc sử dụng công nghệ truyền thông hiện đại trong Giáo hội bắt đầu với radio, một phương tiện mang tính cách mạng vào đầu thế kỷ XX. Đức Giáo hoàng Pi-ô XI là người tiên phong khi thành lập Đài Phát thanh Vatican (Radio Vaticana) vào năm 1931, với sự hỗ trợ kỹ thuật của nhà phát minh radio Guglielmo Marconi (Vatican News, 90 years of Vatican Radio: A voice for the Gospel, 2021).

Đài phát thanh này được thiết kế để truyền tải thông điệp của Giáo hội đến các tín hữu trên toàn cầu, vượt qua những rào cản địa lý.

Đài Phát thanh Vatican không chỉ phát sóng các bài giảng và thông điệp của các vị giáo hoàng mà còn cung cấp tin tức, chương trình tôn giáo và văn hóa bằng nhiều ngôn ngữ. Đức Pi-ô XII, người kế nhiệm, đã sử dụng radio một cách hiệu quả trong Thế chiến thứ hai để kêu gọi hòa bình và an ủi các nạn nhân chiến tranh (Catholic Herald, Pius XII’s wartime radio broadcasts: A beacon of hope, 2019). Những bài phát thanh của ngài, chẳng hạn như thông điệp Giáng sinh hằng năm, đã trở thành biểu tượng của hy vọng trong thời kỳ đen tối.

Radio vẫn là một công cụ quan trọng cho đến ngày nay, với Vatican News tiếp tục phát sóng các chương trình podcast và radio trực tuyến. Sự phát triển của radio từ analog sang kỹ thuật số cho thấy Giáo hội luôn duy trì sự hiện diện trên các nền tảng truyền thông truyền thống, đồng thời thích nghi với các định dạng mới.

Mạng xã hội: Tiếng nói của các vị giáo hoàng trong kỷ nguyên số

Mạng xã hội đã mở ra một kỷ nguyên mới cho việc truyền thông của Giáo hội, cho phép các đức giáo hoàng giao tiếp trực tiếp với hàng triệu người trên toàn thế giới. Đức Giáo hoàng Bê-nê-đic-tô XVI là vị giáo hoàng đầu tiên nhận ra tiềm năng của mạng xã hội. Vào năm 2012, Vatican ra mắt tài khoản Twitter chính thức @Pontifex, được quản lý dưới triều đại của ngài (BBC News, Pope Benedict XVI launches Vatican Twitter account, 12-2012). Mặc dù Đức Bê-nê-đic-tô XVI không trực tiếp sử dụng Twitter, nhưng việc tạo ra tài khoản này đánh dấu một bước ngoặt trong cách Giáo hội tiếp cận với công chúng.

Đức Phan-xi-cô thường sử dụng iPad trong các buổi họp và thậm chí trao đổi qua email trong nội bộ Vatican. Ngài từng gây chú ý khi ký xác nhận phong thánh cho hai vị giáo hoàng bằng… một cú chạm tay trên màn hình cảm ứng.

Không chỉ dừng ở tính biểu tượng, sự hiện diện công nghệ của Đức Phan-xi-cô còn là nỗ lực cụ thể để đến gần hơn với giới trẻ, những người sinh ra và lớn lên cùng công nghệ.

Ngài cũng là người tích cực trên Instagram, nơi chia sẻ những hình ảnh gần gũi, từ khoảnh khắc cầu nguyện riêng đến cảnh trò chuyện cùng trẻ em hay người di cư. Những hình ảnh đó không chỉ truyền cảm hứng mà còn truyền tải thông điệp yêu thương, đơn sơ và sống động – những giá trị mà Giáo hội muốn chia sẻ với nhân loại hôm nay (Vatican News, 19/3/2016).

Đức Giáo hoàng Phan-xi-côđã nâng việc sử dụng mạng xã hội lên một tầm cao mới. Tài khoản @Pontifex trở thành một kênh giao tiếp trực tiếp, nơi ngài chia sẻ các thông điệp ngắn gọn về đức tin, lòng thương xót, và các vấn đề xã hội.

Với hàng chục triệu người theo dõi trên Twitter và Instagram, Đức Phan-xi-cô đã biến mạng xã hội thành một công cụ mạnh mẽ để truyền bá giáo huấn của Giáo hội (Reuters, Pope Francis’ social media presence: Reaching millions, 2023). Ngài nhấn mạnh rằng mạng xã hội nên được sử dụng với sự cẩn trọng để lan tỏa Tin Mừng, thay vì trở thành nơi lan truyền tiêu cực.

Ngoài Twitter và Instagram, Đức Phan-xi-cô cũng khuyến khích việc sử dụng các nền tảng khác như YouTube và ứng dụng di động. Ứng dụng Click to Pray ra mắt vào năm 2024, cho phép người dùng truy cập tin tức, radio, và video từ Vatican News (Vatican News, New Catholic Church app launched in 2024).

Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV và mạng xã hội

Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV đã thể hiện sự nhạy bén với mạng xã hội ngay từ khi ngài còn là giám mục và hồng y. Trong thời gian làm giám mục ở Peru và sau đó là hồng y, ngài đã sử dụng các nền tảng như Twitter và Instagram để chia sẻ thông điệp mục vụ, kết nối với cộng đồng địa phương và thúc đẩy sự hiệp nhất trong Giáo hội. Ngài từng nhấn mạnh rằng mạng xã hội là “một công cụ quan trọng để truyền tải thông điệp Tin Mừng và tiếp cận hàng ngàn người” (@SoisCroyant, X post, 13-5-2025).

Việc Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV bước vào mạng xã hội bằng sự điềm tĩnh là một dấu hiệu cho thấy Giáo hội đang tiếp tục tiến bước trên con đường hội nhập số,  không phải để chạy theo trào lưu mà để trở nên gần gũi và nói ngôn ngữ của thời đại hôm nay

Mới đây, Đức Lê-ô XIV tiếp tục sử dụng mạng xã hội một cách hiệu quả với tài khoản Instagram chính thức @Pontifex – Pope Leo XIV, được công bố là tài khoản duy nhất đại diện cho ngài.

Với sự phát triển không ngừng của các nền tảng như X hoặc các công nghệ truyền thông mới, Đức Lê-ô XIV được kỳ vọng sẽ tận dụng những công cụ này để truyền tải thông điệp một cách sáng tạo hơn, chẳng hạn như sử dụng video ngắn hoặc nội dung tương tác, tiếp tục truyền thống đổi mới của các vị tiền nhiệm.

Thiết bị công nghệ: Điện thoại, iPad và hơn thế nữa

Ngoài radio và mạng xã hội, các đức giáo hoàng cũng đã sử dụng các thiết bị công nghệ cá nhân để hỗ trợ công việc mục vụ. Đức Giáo hoàng Gioan Phao-lô II, mặc dù hoạt động trong thời kỳ công nghệ còn hạn chế, đã sử dụng điện thoại để liên lạc với các nhà lãnh đạo thế giới và các giám mục (Catholic News Service, John Paul II’s use of telephones in diplomacy, 2005). Những cuộc gọi này thường mang tính cá nhân và trực tiếp, giúp ngài xây dựng mối quan hệ với các cộng đồng Công giáo trên toàn cầu.

Đức Phan-xi-cô, một lần nữa, là người tiên phong trong việc sử dụng các thiết bị hiện đại. Ngài được biết đến với việc sử dụng điện thoại di động để gọi điện trực tiếp cho các tín hữu, từ những người viết thư cho ngài đến các nhà báo (The Guardian, Pope Francis surprise phone calls to the faithful, 2018).

Những cuộc gọi này, thường được thực hiện một cách bất ngờ, thể hiện phong cách gần gũi và khiêm tốn của ngài. Ngoài ra, Vatican đã phát triển các ứng dụng di động tương thích với iPhone và iPad từ năm 2012, cho phép người dùng theo dõi các sự kiện trực tiếp của giáo hoàng.

Mặc dù không có bằng chứng cụ thể về việc Đức Phan-xi-cô sử dụng iPad thường xuyên, nhưng các thiết bị như máy tính bảng đã trở thành công cụ phổ biến trong các hoạt động của Vatican, từ việc quản lý tài liệu đến trình chiếu trong các buổi họp (Crux, Vatican’s use of tablets in administrative tasks, 2023).

Hơn nữa, Đức Phan-xi-cô đã bày tỏ trong bài phát biểu năm 2024 về sự quan tâm của ngài đến các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI), cảnh báo về những lợi ích và nguy cơ của nó (Vatican News, Pope Francis on artificial intelligence: Opportunities and risks). Điều này cho thấy rằng các đức giáo hoàng không chỉ sử dụng công nghệ mà còn suy tư sâu sắc về tác động của nó đối với xã hội.

The post Giáo hoàng với truyền thông: Từ radio đến mạng xã hội appeared first on Đồng Hành.

Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV với bề dày mục vụ phong phú, đặc biệt sống tại Peru với người nghèo, ngài còn nổi bật bởi khả năng sử dụng nhiều ngôn ngữ, bao gồm tiếng Anh, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Ý, tiếng Pháp, tiếng Bồ Đào Nha cùng khả năng đọc hiểu tiếng Latin và tiếng Đức.

Hấp thụ nhiều ngôn ngữ từ gia đình

Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV sinh ngày 14 tháng 9 năm 1955 tại Chicago, Illinois, trong một gia đình có gốc Pháp (từ cha là ông Louis Marius Prevost), Ý và Tây Ban Nha (từ mẹ, bà Mildred Martínez). Xuất thân đa sắc tộc này tạo điều kiện cho ngài tiếp xúc sớm với các ngôn ngữ ngay từ bé.

Tiếng Anh là ngôn ngữ mẹ đẻ, được sử dụng trong giáo dục và giao tiếp tại Chicago, nơi gia đình ngài sống ở Dolton, một vùng ngoại ô, và tích cực tham gia giáo xứ St. Mary of the Assumption. Trong gia đình, cha mẹ và ba anh em (Robert, Louis và John) chủ yếu giao tiếp bằng tiếng Anh, phản ánh môi trường xã hội và giáo dục Mỹ thời bấy giờ.

Tuy nhiên, di sản Tây Ban Nha từ người mẹ, qua các món ăn truyền thống và câu chuyện gia đình, cùng gốc Pháp từ cha, qua các hoạt động giáo lý, có thể đã đưa tiếng Tây Ban Nha và một ít tiếng Pháp vào các ngữ cảnh văn hóa, khơi dậy sự chú ý của ngài về các ngôn ngữ này từ nhỏ.

Ngài theo học tại Tiểu Chủng viện Dòng Augustino và tốt nghiệp cử nhân chuyên ngành toán học cùng triết học tại Đại học Villanova, Pennsylvania, năm 1977. Trong thời gian này, ngài bắt đầu học tiếng Latin, một yêu cầu bắt buộc cho các chủng sinh, để nghiên cứu thần học và phụng vụ. Việc học tiếng Latin không chỉ giúp ngài hiểu các văn bản Giáo hội mà còn đặt nền tảng cho việc tiếp thu các ngôn ngữ Roman như tiếng Ý, Tây Ban Nha và Pháp.

Năm 1982, ngài đến Roma để học Giáo luật tại Đại học Giáo hoàng Tommaso Aquino (Angelicum). Tại đây, ngài trau dồi tiếng Ý, ngôn ngữ chính của Roma và Vatican, thông qua học tập và giao tiếp hằng ngày. Ngài cũng học tiếng Tây Ban Nha một cách bài bản, nhờ di sản Tây Ban Nha từ mẹ và sự chuẩn bị cho công việc truyền giáo ở Mỹ Latin.

Năm 1985, ngài được gửi đến Chulucanas, Piura, Peru, nơi ngài sống và phục vụ nhiều năm. Tại Peru, ngài đạt trình độ thành thạo tiếng Tây Ban Nha và học thêm tiếng Bồ Đào Nha để giao tiếp với các cộng đồng lân cận, đặc biệt từ Brazil.

Tiếng Pháp được ngài tiếp thu nhờ gốc Pháp từ người cha và qua các khóa học thần học, nơi ngài đọc các tài liệu bằng tiếng Pháp. Tiếng Đức, dù chỉ ở mức đọc hiểu, được học trong thời gian nghiên cứu các tác phẩm thần học Đức, như của Karl Rahner, tại Roma. Là Tổng Bề trên Dòng Augustino từ năm 2001 đến 2013, ngài tiếp tục trau dồi ngôn ngữ qua các chuyến đi quốc tế và giao tiếp với các cộng đồng đa dạng.

Phương pháp học ngôn ngữ của ngài kết hợp học thuật và thực hành. Ngài đọc văn bản thần học, đối thoại với người bản xứ và sử dụng ngôn ngữ trong mục vụ để nắm bắt sắc thái văn hóa. Sự kiên trì và niềm đam mê kết nối con người đã giúp ngài thông thạo nhiều ngôn ngữ.

Thói quen sử dụng ngôn ngữ

Dù tiếng Anh là ngôn ngữ mẹ đẻ, Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV ưu tiên tiếng Ý và Tây Ban Nha trong các sự kiện công khai tại Vatican để thể hiện sự gần gũi với cộng đồng quốc tế. Trong bài phát biểu đầu tiên từ ban công Vương cung Thánh đường Thánh Phê-rô vào ngày 8 tháng 5 năm 2025, ngài nói bằng tiếng Ý, sau đó chuyển sang tiếng Tây Ban Nha để tri ân Giáo phận Chiclayo, Peru, nơi ngài từng là giám mục từ 2015 đến 2023. Điều này cho thấy thói quen điều chỉnh ngôn ngữ theo đối tượng để tạo kết nối cá nhân.

Trong các nghi thức phụng vụ, ngài sử dụng tiếng Latin cho các phần trọng thể, như khi ban phép lành Urbi et Orbi vào ngày 8 tháng 5 năm 2025. Tiếng Latin là cầu nối với truyền thống Giáo hội. Trong bài giảng tại Nhà nguyện Sistine ngày 9 tháng 5 năm 2025, ngài nói một đoạn ngắn bằng tiếng Anh trước khi đọc bài giảng chính bằng tiếng Ý, thể hiện sự linh hoạt trong việc tiếp cận khán giả toàn cầu.

Ngài duy trì trình độ ngôn ngữ bằng cách đọc các văn bản thần học và Kinh Thánh bằng nhiều ngôn ngữ. Theo các nguồn tin, ngài đọc tiếng Latin và Đức để nghiên cứu, trong khi tiếng Tây Ban Nha và Ý được sử dụng trong giao tiếp hằng ngày. Phong cách ngôn ngữ của ngài giản dị, dễ hiểu, phản ánh mong muốn truyền tải thông điệp đến mọi tầng lớp tín hữu, tương tự phong cách của Đức Giáo hoàng Phan-xi-cô.

Sử dụng ngôn ngữ trong Giáo triều Roma

Trong vai trò lãnh đạo Thánh bộ Giám mục Giáo triều Roma, cũng như những ngày đầu làm giáo hoàng, Đức Lê-ô XIV sử dụng ngôn ngữ rất linh hoạt cho các sứ vụ mục tử và ngoại giao. Dưới đây là cách ngài vận dụng các ngôn ngữ:

Tiếng Ý: là ngôn ngữ chính thức của Toà thánh Vatican, được sử dụng trong các cuộc họp với các hồng y, bài phát biểu tại Quảng trường Thánh Phê-rô và giao tiếp hằng ngày. Trong bài phát biểu ra mắt ngày 8 tháng 5 năm 2025, ngài dùng tiếng Ý để gửi lời chào “Bình an cho anh chị em”, nhấn mạnh thông điệp hòa bình. Bài giảng tại Thánh lễ với các hồng y ngày 9 tháng 5 năm 2025 cũng bằng tiếng Ý, với phong cách điềm tĩnh, rõ ràng, phù hợp với vai trò lãnh đạo.

Tiếng Tây Ban Nha: là cầu nối với các cộng đồng Mỹ Latin, nơi ngài đã phục vụ nhiều năm. Trong bài phát biểu đầu tiên, ngài dùng tiếng Tây Ban Nha để tri ân giáo phận Chiclayo, Peru. Ngài cũng sử dụng ngôn ngữ này khi giao tiếp với các phái đoàn từ các nước nói tiếng Tây Ban Nha, như Mexico hoặc Tây Ban Nha. Chẳng hạn, Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum Pardo đã chúc mừng ngài và ngài có thể sẽ dùng tiếng Tây Ban Nha trong các cuộc gặp tương lai với các lãnh đạo Mỹ Latin.

Tiếng Latin: được dùng trong các văn kiện chính thức và nghi thức phụng vụ. Ngài ban phép lành Urbi et Orbi bằng tiếng Latin vào ngày 8 tháng 5 năm 2025, tiếp nối truyền thống Giáo hội. Các văn kiện, như thông điệp hoặc sắc lệnh, được soạn bằng tiếng Latin và ngài có thể xem xét chúng nhờ khả năng đọc hiểu. Tuy nhiên, ngài thường giao việc soạn thảo chi tiết cho các chuyên gia ngôn ngữ Vatican.

Tiếng Anh: Mặc dù là người Mỹ, ngài ít dùng tiếng Anh trong các sự kiện công khai tại Vatican, có thể để nhấn mạnh tính quốc tế của Giáo hội. Tuy nhiên, ngài đã nói một đoạn ngắn bằng tiếng Anh trong Thánh lễ ngày 9 tháng 5 năm 2025. Ngài có thể sẽ dùng tiếng Anh nhiều hơn trong các chuyến tông du đến các nước nói tiếng Anh, như Hoa Kỳ hoặc khi gặp các lãnh đạo như Tổng thống Mỹ Donald Trump, người bày tỏ mong muốn gặp ngài.

K.Đ tổng hợp từ các báo nước ngoài

The post Đức Giáo hoàng Lê-ô XIV và khả năng sử dụng đa ngôn ngữ appeared first on Đồng Hành.

Sự đắc cử của Đức Giáo hoàng Leo XIV nhắc nhở rằng mật nghị không phải một sự kiện có thể dự đoán bằng công cụ thông thường. Lịch sử từ Đức Gioan Phao-lô II đến Đức tân Giáo hoàng Leo XIV đã chứng minh, mật nghị luôn là một bí ẩn vượt ngoài tầm tay của con người.

Mật nghị bầu giáo hoàng: Thành trì bí mật

Quá trình bầu Giáo hoàng tại Vatican được thiết kế để đảm bảo tính bí mật tuyệt đối. Theo Vatican News, 133 hồng y cử tri tham gia mật nghị năm 2025 tại Nhà nguyện Sistine đều phải tuyên thệ giữ bí mật suốt đời.  Mọi liên lạc với thế giới bên ngoài bị cắt đứt, từ tín hiệu điện thoại đến báo chí hay truyền hình. Tất cả các lá phiếu được đốt sau mỗi vòng bỏ phiếu, với khói đen báo hiệu chưa có kết quả và khói trắng thông báo tân giáo hoàng đã được chọn. Sự cô lập này không chỉ bảo vệ tính thiêng liêng của quá trình mà còn tạo ra một bức tường ngăn cách với các dự đoán bên ngoài.

Sự bí mật, tính thiêng liêng của quá trình bầu giáo hoàng không chỉ bảo vệ sự độc lập của Giáo hội mà còn là bài học về giới hạn của con người trong việc ĐI TÌM THÁNH ý Chúa

Chính sự bí ẩn này đã khiến truyền thông và dân cá độ rơi vào thế khó. Các nhà báo và nhà cái thường dựa vào thông tin công khai, như tiểu sử hồng y, khuynh hướng thần học, hay các phát ngôn trước đó, để đưa ra dự đoán. Tuy nhiên, như Reuters nhận định, các hồng y cử tri thường cân nhắc những yếu tố phức tạp hơn, từ phẩm chất cá nhân, khả năng lãnh đạo, đến bối cảnh toàn cầu của Giáo hội, khiến dự đoán trở thành một canh bạc đầy rủi ro.

Bất ngờ từ Chicago

Trước mật nghị năm 2025, truyền thông và các nhà cái tập trung vào những ứng viên sáng giá như Hồng y Luis Antonio Tagle từ Philippines, người được xem là có thể trở thành Giáo hoàng châu Á đầu tiên trong lịch sử hiện đại. Một số khác đặt cược vào các hồng y châu Âu như Péter Erdő của Hungary hay Christoph Schönborn của Áo, dựa trên truyền thống lâu đời.

Hồng y Robert Francis Prevost, đến từ Chicago, Mỹ, hầu như không được chú ý. Ngài chỉ được biết đến qua công việc truyền giáo ở Nam Mỹ và vai trò gần đây tại Thánh Bộ Giám mục của Vatican.

Sự đắc cử của Đức Hồng y Prevost với tông hiệu Leo XIV, khiến giới truyền thông sững sờ. BBC News mô tả không khí tại Quảng trường Thánh Peter khi khói trắng bay lên, với hàng ngàn tín hữu reo hò xen lẫn ngạc nhiên khi tên tân Giáo hoàng được công bố. Các nền tảng cá độ trực tuyến, vốn đặt tỷ lệ cược cao cho Đức Hồng y Tagle và các ứng viên khác, chịu thiệt hại nặng khi đa số người chơi thua cuộc. CNN gọi đây là “một trong những bất ngờ lớn nhất trong lịch sử mật nghị hiện đại”, khi ngài Prevost, một hồng y ít xuất hiện trước công chúng, lại được chọn cách lạ lùng.

Cú sốc này xuất phát từ sự phức tạp của mật nghị. The Washington Post cho biết các hồng y năm 2025 tìm kiếm một Giáo hoàng “gần gũi, có khả năng đoàn kết và định hướng”, trong bối cảnh Giáo hội đối mặt với thách thức toàn cầu. Đức Hồng y Prevost với kinh nghiệm truyền giáo ở Nam Mỹ và khả năng nói 5-6 ngôn ngữ, đáp ứng các tiêu chí này, dù không phải cái tên được truyền thông chú ý.

Truyền thông chưa bao giờ đúng

Lịch sử bầu giáo hoàng ghi nhận nhiều lần truyền thông và dân cá độ bị sập hầm. Dưới đây là các trường hợp tiêu biểu:

Đức Giáo hoàng Gioan Phao-lô II năm 1978
Năm 1978, sau cái chết của Đức Giáo hoàng Phao-lô VI, truyền thông và nhà cái tập trung vào các hồng y Ý, vốn chiếm ưu thế lịch sử. Tuy nhiên, Hồng y Karol Wojtyła, Tổng Giám mục Kraków, bất ngờ được chọn, trở thành vị giáo hoàng không phải người Ý đầu tiên sau 455 năm, với tông hiệu Gioan Phao-lô II.

Vatican News ghi nhận sự đắc cử của Đức Hồng y Wojtyła làm đảo lộn mọi dự đoán, khi ngài đến từ Đông Âu và đại diện cho khuynh hướng cải cách mạnh mẽ. Các nhà cái châu Âu, dựa vào báo chí Ý, chịu tổn thất lớn khi cược đổ vào các hồng y bản địa.

Đức Giáo hoàng Biển Đức XVI năm 2005
Mật nghị năm 2005, sau cái chết của Đức Gioan Phao-lô II, chứng kiến sự chú ý vào các ứng viên như Hồng y Carlo Maria Martini của Ý hay Hồng y Jorge Mario Bergoglio của Argentina. Tuy nhiên, Hồng y Joseph Ratzinger, người Đức, được chọn sau bốn vòng bỏ phiếu, lấy tông hiệu Biển Đức XVI.

The Tablet ghi nhận sự bất ngờ của các nhà báo Vatican, vốn kỳ vọng một Giáo hoàng Nam Mỹ, khi Ratzinger là một nhân vật bảo thủ lại đắc cử. Dân cá độ, dựa vào phân tích truyền thông nên bị thua đậm.

Đức Giáo Hoàng Phan-xi-cô năm 2013
Năm 2013, khi Đức Biển Đức XVI từ chức, Đức Hồng y Jorge Mario Bergoglio xuất hiện trong danh sách nhưng không được đánh giá cao so với Đức Hồng y Angelo Scola của Ý hay Đức Hồng y Marc Ouellet của Canada.

Sự đắc cử của Đức Hồng y Bergoglio, với tông hiệu Phan-xi-cô, khiến truyền thông sửng sốt. The Independent mô tả đây là “cú sốc cho các nhà cái, khi Đức Hồng y Bergoglio, một người Nam Mỹ khiêm tốn, vượt qua các ứng viên châu Âu”.

Sự lựa chọn này phản ánh mong muốn của hồng y đoàn về một Giáo hoàng gần gũi với người nghèo, điều truyền thông không dự đoán được.

The post Truyền thông ‘té ghế’ trước kết quả bầu Đức Giáo hoàng Leo XIV appeared first on Đồng Hành.

Ngày 8 tháng 5 năm 2025, Giáo hội Công giáo chứng kiến một sự kiện lịch sử khi Hồng y Robert Francis Prevost, một người Mỹ, sinh ở Chicago, được bầu làm Giáo hoàng với tông hiệu Leo XIV, trở thành vị Giáo hoàng đầu tiên đến từ Hoa Kỳ trong lịch sử. Sự kiện này không chỉ gây tiếng vang trên toàn cầu mà còn khơi dậy nhiều phản ứng đa chiều tại nước Mỹ, từ niềm tự hào quốc gia đến những tranh luận về thần học và chính trị.

Chính quyền Mỹ: Tự hào và kỳ vọng

Tổng thống Donald Trump, trong bài đăng trên Truth Social và phát biểu trước báo giới, gọi việc bầu Đức Leo XIV là “một vinh dự lớn lao cho đất nước chúng ta” và bày tỏ mong muốn gặp ngài.

Tuy nhiên, Reuters lưu ý rằng ông Trump chúc mừng bất chấp việc Đức Leo XIV từng chỉ trích các chính sách nhập cư của ông và Phó Tổng thống JD Vance trên mạng xã hội X.

Phó Tổng thống JD Vance cũng gửi lời chúc mừng, nhấn mạnh rằng: “Hàng triệu người Công giáo và Ki-tô hữu Mỹ sẽ cầu nguyện cho sự thành công của Đức Leo XIV trong vai trò lãnh đạo Giáo hội”.

Các cựu lãnh đạo Mỹ cũng lên tiếng. Cựu Tổng thống Barack Obama và phu nhân Michelle gọi đây là “một ngày lịch sử cho Hoa Kỳ”, gửi lời chúc đến “người đồng hương Chicago” và hứa cầu nguyện cho ngài, theo The Star.

Cựu Tổng thống Joe Biden gửi lời chúc tốt đẹp, cầu mong “Thiên Chúa ban phước cho Đức Leo XIV”, theo WSB-TV Channel 2.

Tờ The Star nêu, cựu Tổng thống George W. Bush và phu nhân Laura bày tỏ niềm vui, mô tả sự kiện này là “một khoảnh khắc lịch sử và đầy hy vọng” cho người Công giáo Mỹ và toàn cầu.

Ở cấp địa phương, Thống đốc Illinois JB Pritzker ca ngợi Đức Leo XIV như người mang lại “lòng trắc ẩn, đoàn kết và hòa bình”, nhấn mạnh rằng việc một người Chicago lãnh đạo Giáo hội là “một khoảnh khắc lịch sử”, theo ABC News.

Người dân Mỹ: Niềm vui xen lẫn lo lắng

Người dân Mỹ, đặc biệt là cộng đồng Công giáo, đã đón nhận tin tức về Đức Leo XIV với sự phấn khích và niềm tự hào quốc gia. Reuters đưa tin rằng tại Quảng trường Thánh Phê-rô, những người Mỹ có mặt khi công bố Đức tân Giáo hoàng bày tỏ sự “sốc và phấn khích” trước việc một người đồng hương được bầu làm Giáo hoàng.

Với tông hiệu Leo XIV, được lấy cảm hứng từ những vị Giáo hoàng can đảm như Leo Cả và Leo XIII, Đức tân Giáo hoàng mang lại hy vọng cho một thế giới đang cần đoàn kết và hòa bình

Ở Chicago, quê hương của Đức Leo XIV, niềm tự hào địa phương tràn ngập. ABC News dẫn lời người dân Chicago bày tỏ niềm vui khi một người con của thành phố trở thành lãnh đạo Giáo hội Công giáo toàn cầu. Tại Alabama, cộng đồng Công giáo địa phương gửi lời chúc phúc, với một giáo viên trường Công giáo chia sẻ với WSB-TV rằng bà “vô cùng phấn khích” khi biết tân Giáo hoàng là người Mỹ.

Tuy nhiên, không phải tất cả phản ứng đều hoàn toàn tích cực. Reuters dẫn lời Lailah Brown, một phụ nữ Mỹ gốc Phi 28 tuổi từ Seattle, chia sẻ rằng bà hy vọng Đức Leo XIV sẽ mang lại một cộng đồng yêu thương hơn ở Mỹ, nơi bà cảm thấy vẫn còn nhiều hận thù và phân biệt chủng tộc. Bà lo ngại rằng “Mỹ có thể làm Giáo hoàng xấu hổ” nếu đất nước không hành xử đúng mực. Phản ứng này phản ánh một số lo lắng về cách xã hội Mỹ sẽ đón nhận vị Giáo hoàng có tư duy tiến bộ này.

Truyền thông và cộng đồng Công giáo: Tán dương và tranh cãi

Trong cộng đồng Công giáo Mỹ, sự kiện Đức Leo XIV được bầu đã khơi dậy cả sự tán dương lẫn tranh cãi, phản ánh sự chia rẽ trong cách tiếp cận thần học và chính trị. CBC News dẫn lời Michael Swan, cựu phó tổng biên tập của Catholic Register, nhận định rằng việc bầu Đức Leo XIV là “một thất bại cho những người Công giáo MAGA” (những người Công giáo ủng hộ Trump). Swan cho rằng ngài sẽ tiếp tục di sản của Đức Phan-xi-cô, với sự chú trọng đến người nghèo, người nhập cư và hòa giải với các dân tộc bản địa, trái với mong đợi của các cơ quan truyền thông Công giáo bảo thủ như EWTN và National Catholic Register.

The Telegraph dẫn lời Kathleen Sprows Cummings, giáo sư lịch sử tại Đại học Notre Dame, so sánh Đức Leo XIV với Đức Phan-xi-cô, nhấn mạnh “tâm hồn mục vụ, kinh nghiệm quản lý và tầm nhìn” của ngài. Bà lưu ý rằng ngài từng nói “một giám mục không nên là một tiểu vương ngồi trong vương quốc của mình” mà phải khiêm nhường và gần gũi với dân chúng.

Các chuyên gia Vatican cũng đưa ra nhận định về ý nghĩa của sự kiện. The Telegraph dẫn lời Cha Thomas Reese, một linh mục Dòng Tên ở Mỹ, rằng sự bầu chọn Đức Leo XIV cho thấy sự đoàn kết của các hồng y Mỹ Latin, xem ngài như “một người của họ” do thời gian dài ngài phục vụ ở Peru (1985–1998). CBC News lưu ý rằng việc bầu một Giáo hoàng Mỹ từng bị coi là “cấm kỵ” do vị thế siêu cường của Hoa Kỳ, nhưng quốc tịch Peru và kinh nghiệm toàn cầu của Đức Leo XIV đã giúp ngài vượt qua rào cản này.

The post Phản ứng của Mỹ trước sự kiện Đức Giáo hoàng Leo XIV là người Mỹ appeared first on Đồng Hành.