Chỉ ra hai album suốt ba mươi năm

Vào ngày đầu năm mới, 1-1-1988, ngày Lễ Đức Mẹ là Mẹ Thiên Chúa, tại Trung tâm Công giáo, Nhạc sĩ Viết Chung cùng những người anh em trong Nhóm ca vang Lời Chúa, đã chính thức khai sinh Ca đoàn Vượt Qua. Đó cũng là ngày truyền thống của ca đoàn.

Lúc bấy giờ, lập ra một ca đoàn không phải là chuyện dễ dàng. Một trong các thủ tục bắt buộc để có được một ca đoàn là số lượng không được vượt quá 20 người. Vì có duyên ra mắt tại Trung tâm Công giáo, nên số ca viên có mặt ngay từ ngày ca đoàn thành lập đã ngót nghét trăm người.

Nhiều thành viên ban đầu của Ca đoàn Vượt Qua là những ca viên kỳ cựu từ nhiều ca đoàn ở các giáo xứ trong Tổng Giáo phận từ trước 1975. Có những ca viên nằm trong đại gia đình hai, ba thế hệ, như gia đình ông bà Mai Như Thịnh. Cũng có những ca viên thuộc vào hàng “thất thập cổ lai hy” tiếng tăm một thời, như cụ Lê Mộng Bảo – cựu Giám đốc Nhà xuất bản Tinh Hoa – lúc ấy đã ngoài 70 tuổi…

Cùng với những người sáng lập chủ chốt như Nhạc sĩ Viết Chung, Nhạc sĩ Lê Đức Toàn, họ đã góp phần làm nên thành công ban đầu của Vượt Qua. Mà ngay từ đầu, cái tên mà họ mặc lấy, như để động viên với nhau rằng: Hãy vượt qua để đồng hành cùng Chúa Kitô.

Ca trưởng Lê Đức Toàn cho biết, mục đích ra đời ban đầu của ca đoàn là để phát hành băng nhạc. Cho nên, ngay sau một năm hoạt động, vào năm 1989 Vượt Qua đã cho ra mắt album thánh ca đầu tiên có tên Tiếng hát giáo đường. Một năm sau đó, dịp Noel năm 1990, Vượt Qua lại cho ra mắt album thứ hai là Noel 90, cũng là album cuối cùng cho đến tận hôm nay. Nhạc sĩ Lê Đức Toàn cười xòa, hé lộ lý do: “Hồi đó hết tiền!”.

Nhạc sĩ Viết Chung, người phát triển thánh ca dân tộc

Ngay từ khi thành lập ca đoàn, Ca trưởng Viết Chung đã xác định mục đích không chỉ là phát hành băng nhạc, mà còn để phát triển thánh ca dân tộc và dân ca hợp xướng. Các bài lý như Lý ngựa ô, Lý con sáo, Lý cây đa, hay ca chèo, quan họ… đều được chuyển hóa thành những bài thánh ca lạ tai qua phần chuyển thể tinh tế, phối khí khéo léo, hòa âm điêu luyện từ âm nhạc ngũ cung sang âm nhạc Tây phương của ca trưởng Viết Chung.

Vì đưa âm nhạc dân tộc vào thánh ca nên các nhạc cụ phối khí trong Vượt Qua là đàn tranh, bầu, nguyệt, sáo, thậm chí hát a capella.

Vào thời những năm 1990, ít ai nghĩ một bài dân ca, một điệu lý dân gian lại có thể ca vang trên thánh đường, hoặc qua các buổi trình diễn hợp xướng cộng đồng lại làm lay động người nghe như vậy.

Đó là các đêm Thi ca Hợp xướng Hàn Mạc Tử – Hải Linh tại rạp Quốc Thanh, đêm Thánh ca tôn vinh Mẹ tại Fatima Bình Triệu, đêm Dân ca Hợp xướng với Dàn nhạc Dân tộc Tiếng hát Quê hương tại Cung văn hóa Lao động, đêm Thánh ca Mẹ và Âm nhạc Dân tộc tại nhà thờ Tân Định, đêm Thơ nhạc Đức ông Xuân Ly Băng tại nhà thờ Nam Hòa, đêm Dân ca Hợp xướng với Dàn nhạc Dân tộc Tiếng hát Quê hương tại Nhà văn hóa Thanh Niên.

Giáo sư Trần Văn Khê, sau khi tham dự chương trình Đêm Dân ca Hợp xướng với Dàn nhạc Dân tộc Tiếng hát Quê hương đã không ngớt lời ngợi khen: “Tôi không nghĩ thánh ca và âm nhạc dân tộc lại có thể quyện vào nhau cách hài hòa và tài tình như thế. Càng không nghĩ âm nhạc dân tộc lại có thể trình diễn bằng hợp xướng!”. Cũng lần ấy, Nhạc sĩ Phạm Trọng Cầu, sau buổi diễn cũng tấm tắc: “Được đó!”.

Cố Nhạc sĩ Viết Chung tốt nghiệp Trường Quốc gia Âm nhạc và Kịch nghệ Sài Gòn năm 1961. Sau đó, ông được bổ nhiệm làm Giáo sư Trường Quốc gia Âm nhạc Sài Gòn – Huế, rồi Viện Đại học Thành Nhân, Sài Gòn. Ông cũng đã đoạt giải thưởng Văn học Nghệ thuật toàn quốc năm 1973 và 1974 với Trường sử ca sông hát (hợp soạn với Nguyễn Tùng) và Hòa tấu khúc giao mùa.

Có lẽ vì vậy mà sau năm 1975, khi chuyển dần sang viết thánh ca, cái chất âm nhạc dân tộc vẫn còn trong máu của người nhạc sĩ tài hoa này. Nhà nghiên cứu Lê Ngọc Bích, trong Nhân vật Công giáo Việt Nam thế kỷ XVII-XIX-XX đã có một nhận xét tinh tế:

“Sau năm 1975, thế mạnh văn nghệ quần chúng của giới Công giáo là trình diễn hợp xướng, những ca khúc lúc ấy không thể sử dụng cho hợp xướng bốn bè dị giọng, nhạc sĩ Viết Chung đã phối âm những ca khúc ấy để các ca đoàn trình diễn. Nhờ thế mà ngoài những tuyển tập thánh ca, nhạc sĩ Viết Chung còn có những tuyển tập hợp xướng đời”.

Truyền thống thánh ca âm nhạc dân tộc đó vẫn được lưu giữ cho đến ngày nay dưới bàn tay điều khiển của Ca trưởng Lê Đức Toàn.

Mang tinh thần “Vượt Qua” đến với mọi người

Từ năm 1998, Vượt Qua tham gia hát hợp xướng lần đầu tiên tại Đại hội Thánh Mẫu La Vang ở Quảng Trị và duy trì liên tục mỗi kỳ đại hội cho đến nay.

Ngoài việc hát chính các thánh lễ như đã nói, đến nay ca đoàn vẫn đều đặn tập dượt các bài hợp xướng lớn để chuẩn bị cho các dịp lễ trọng trong năm, như ca trưởng Lê Đức Toàn chia sẻ: “Từ hai đến ba lần trong năm, anh chị em chúng tôi đi hát thánh ca và trình diễn hợp xướng dịp các đại lễ tại các giáo xứ trong và ngoài giáo phận trong cả nước”. Công tác thiện nguyện, ủy lạo cũng là một hoạt động xã hội mà Vượt Qua tham gia liên tục từ năm 1998 đến nay.

Nguyên tắc hát thánh ca phụng vụ của Vượt Qua là hát bốn bè dị giọng, hoặc ít nhất có một bài hợp xướng bốn bè trong phụng vụ một thánh lễ Misa. Theo Ca trưởng Lê Đức Toàn: “Không thể hát thánh ca phụng vụ mà chỉ đơn bè hay hai bè đồng giọng thông thường. Nó sẽ mất đi tính hợp xướng của một ca đoàn. Vì là hát phát triển âm nhạc dân tộc, đưa âm nhạc dân tộc vào thánh ca nên các nhạc cụ phối khí trong ca đoàn là đàn tranh, bầu, nguyệt, sáo, thậm chí hát acappella”.

Không chỉ chia sẻ tiếng hát đến nhiều nơi khắp các giáo phận, Vượt Qua cũng giúp và hỗ trợ nhiều giáo xứ của Tổng Giáo phận trong việc tập hát, đào tạo ca trưởng, giúp thành lập và phát triển các ca đoàn. Nhiều ca sĩ Công giáo hiện nay trong và ngoài nước từng có thời gian sinh hoạt cùng Ca đoàn Vượt Qua như: Ngọc Hoàng (Việt Nam), Dương Hoàng (Úc), Tấn Đạt, Trần Ngọc (Hoa Kỳ)…

Rất nhiều ca viên của Vượt Qua nay đang làm ca trưởng của các ca đoàn trong Tổng Giáo phận Sài Gòn. Ca trưởng – Nhạc sĩ Lê Đức Toàn, đến nay vẫn đều đặn làm công việc viết hòa âm cho các bài thánh ca dân tộc, đồng thời vẫn viết các bài thánh ca phụng vụ cho các thánh lễ.

Ông cũng không che giấu ý định tái khởi động việc phát hành album thánh nhạc hợp xướng Tiếng hát giáo đường tiếp theo, vốn bỏ dở từ thời người tiền nhiệm. Còn một việc làm nho nhỏ mà ca trưởng Lê Đức Toàn cùng Vượt Qua đang âm thầm làm từ nhiều năm qua, như món quà tri ân người thầy kính trọng của mình, đó là phối khí và thu âm được 14 album thánh ca cho Linh mục – Nhạc sư Kim Long.

XUÂN THÁI

>> Bài 1: Ca đoàn Đắc Lộ Trẻ: Châm ngòi lửa phong trào thánh ca trẻ

>> Bài 2: Trùng Dương: Nửa thế kỷ thăng trầm

>> Bài 3: Ca đoàn trở thành tên bộ lễ Seraphim

>> Bài 4: Hồn Nước – Chuyên nghiệp cả trong đạo, ngoài đời

The post Những ca đoàn vang bóng một thời – Bài 5: Vượt Qua: Phát triển thánh ca dân tộc appeared first on Đồng Hành.

Trong Tông huấn Amoris Laetitia – Niềm vui của tình yêu, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã đưa ra 13 lời khuyên dành cho những người đang sống trong đời sống hôn nhân gia đình, cho một cuộc hôn nhân bền vững. Những lời khuyên này được cảm nghiệm từ Bài ca đức mến của thánh Phaolô trong Thư thứ nhất gửi tín hữu Cô-rin-tô.

1. Yêu thương là nhẫn nhục

Nhẫn nhục không có nghĩa là cho phép mình thường xuyên bị xử tệ, hoặc dung túng cho những bạo hành trên thân xác, hay cho phép người khác đối xử với mình như một đồ vật. Vấn đề xảy ra khi chúng ta đòi các mối tương quan phải êm ả hay người ta phải hoàn hảo, hoặc khi chúng ta đặt mình ở trung tâm và mong đợi duy nhất một điều là mọi sự đi theo ý muốn của mình. Nếu chúng ta không vun xới thái độ nhẫn nhục, chúng ta sẽ luôn luôn phải hối tiếc vì cư xử giận dữ và rốt cuộc chúng ta sẽ không thể sống chung với nhau, gia đình sẽ biến thành bãi chiến trường.

Tình yêu luôn luôn bao hàm một ý thức thương cảm sâu xa dẫn tới việc chấp nhận người khác như một phần của thế giới này, ngay cả khi người ấy hành động khác với kỳ vọng của mình.

2. Yêu thương là nhân hậu, là phục vụ

Qua thư của Thánh Phaolô, tình yêu không chỉ là một cảm xúc thuần túy mà đúng hơn nó phải được hiểu theo động từ “yêu” của tiếng Hípri – nghĩa là “làm điều tốt”.

Như thánh Inhaxiô Loyola nói: “Tình yêu phải được thể hiện bằng việc làm nhiều hơn bằng lời nói”. Như thế nó cho thấy tất cả sự phong phú của nó và giúp ta cảm nghiệm niềm hạnh phúc của việc trao ban, sự cao quý và vĩ đại của việc dâng hiến chính mình một cách hào phóng, vô lượng, không đòi được đền đáp, chỉ vui qua trao ban và phục vụ.

3. Yêu thương chữa lành ghen tị

“Tình yêu không có chỗ cho sự khó chịu trước điều may mắn tốt lành của người khác” (Cv 7,9; 17,5). Trong tình yêu không có chỗ cho sự khó chịu trước điều may mắn tốt lành của người khác. Ghen tị là buồn bực trước một điều thiện hảo của người khác, nó chứng tỏ ta không quan tâm đến hạnh phúc của người khác mà chỉ tập chú vào lợi ích của ta.

Tình yêu đích thực thì quý trọng sự thành công của người khác, không xem điều ấy như một sự đe dọa đối với mình, giải thoát ta khỏi vị đắng cay của ghen tị. Nó nhìn nhận mỗi người có những ân ban khác nhau và những lối đường khác nhau trong cuộc sống.

4. Không vênh vang, không tự đắc

Người yêu thương thì không những biết tránh không nói quá nhiều về chính mình, mà hơn nữa, vì tập chú vào người khác, người ấy biết đặt mình vào vị trí của người khác, không đòi làm trung tâm của mọi sự chú ý.

Một số người nghĩ rằng họ cao trọng vì họ hiểu biết hơn những người khác nên ra sức đòi hỏi và khống chế những người khác, trong khi điều thực sự làm ta cao trọng chính là một tình yêu biết cảm thông, quan tâm, nâng đỡ những người yếu đuối.

“Tất cả anh em hãy lấy đức khiêm nhường mà đối xử với nhau, vì Thiên Chúa chống lại kẻ kiêu ngạo, nhưng ban ơn cho kẻ khiêm nhường” (1 Pr 5,5).

5. Không khiếm nhã

Yêu thương cũng có nghĩa là làm cho mình đáng yêu. Rằng tình yêu thì không hành động thô lỗ, khiếm nhã, không cư xử gay gắt.

Yêu thương thì không muốn làm cho người khác đau khổ. Hòa nhã là một trường học dạy sự mẫn cảm và tinh thần vô vị lợi, nó đòi người ta phải vun xới tâm tư và tình cảm của mình, học biết lắng nghe, ăn nói và có những lúc cũng biết thinh lặng.

Để sẵn sàng đón nhận một cuộc gặp gỡ đích thực với người khác, đòi hỏi phải có một cái nhìn nhân hậu đối với người ấy. Ai yêu thương thì có khả năng nói những lời động viên có sức vỗ về, trợ lực, an ủi, khích lệ. Đó không phải là những lời hạ giá người ta, gây buồn phiền, chọc tức hay khinh dễ.

6. Quảng đại, không tìm tư lợi

Bài ca đức mến quả quyết rằng yêu thương thì “không tìm tư lợi”, hoặc “không tìm kiếm điều thuộc về mình”.

Đức ái hệ tại ở ước muốn yêu thương hơn là ước muốn được yêu thương. Tình yêu có thể vượt lên trên sự công bằng và tuôn tràn một cách vô cầu mà không hề hy vọng được đền đáp.

7. Không nóng giận, không nuôi hận thù

Tin Mừng mời gọi chúng ta tốt hơn hết hãy nhìn cái xà trong mắt mình (Mt 7,5) và với tư cách là Kitô hữu chúng ta không thể không biết đến Lời Chúa hằng mời gọi đừng nuôi cơn giận: “Đừng để cho sự ác thắng được mình” (Rm 12,21). “Đừng nản chí vì làm điều thiện” (Gl 6,9).

Nếu chúng ta phải chiến đấu chống lại sự dữ, thì hãy chiến đấu, nhưng chúng ta phải luôn luôn nói không với bạo lực trong gia đình.

8. Yêu thương là dung thứ

Nếu chúng ta cho phép một tâm tình xấu ngấm sâu vào trong lòng mình, tức là chúng ta đã dành chỗ cho sự oán hận làm tổ trong lòng chúng ta. Khi chúng ta bị xúc phạm hay bị lừa dối, thì sự tha thứ là điều có thể và đáng mong ước, nhưng không ai có thể nói đó là điều dễ dàng.

Nếu chúng ta không tha thứ cho người khác ngay cả khi họ cư xử bất công với chúng ta, cuộc sống gia đình chúng ta sẽ không còn là một nơi của cảm thông, đồng hành và khích lệ, thay vào đó sẽ là một nơi thường xuyên căng thẳng và công phạt lẫn nhau.

9. Vui với cái vui của người khác

Chúng ta vui mừng về điều tốt lành của người khác, khi phẩm giá của họ được nhìn nhận, khi các khả năng và các việc tốt của họ được trân trọng.

Đức Giêsu nói: “Cho thì có phúc hơn là nhận” (Cv 20,35). Gia đình phải luôn là nơi mà bất cứ ai ở trong đó làm được điều gì tốt đẹp trong cuộc sống, đều biết rằng ở đó mọi người cũng sẽ mừng về điều ấy với mình.

10. Tha thứ, chịu đựng tất cả

Tình yêu là “tha thứ tất cả”, nghĩa là nó không chấp nhận sự dữ, không nói lời lên án nghiệt ngã và bất nhân: “Đừng xét đoán thì anh em sẽ không bị xét đoán” (Lc 6,37).

Tình yêu sống chung với sự bất toàn, dung thứ tất cả và biết im lặng trước những giới hạn của người mình yêu.

11. Yêu thương là tin tưởng tất cả

Vì sao yêu thương là tin tưởng nhau tất cả? Ta không cần phải kiểm soát người kia, bám theo từng bước chân của người ấy để không cho người ấy thoát khỏi tay ta. Tình yêu thì tin tưởng, để cho nó tự do, từ chối kiểm soát mọi sự, chiếm hữu, thống trị.

Một người mà biết người khác luôn nghi ngờ mình, xét đoán mà không chút cảm thương, không yêu thương mình vô điều kiện, thì người đó sẽ có khuynh hướng giữ kín các bí mật của mình, che giấu các tội lỗi và yếu đuối của mình và sống giả dối.

12. Yêu thương là hy vọng

Tình yêu không thất vọng về tương lai. Ở đây niềm hy vọng đạt mức trọn vẹn nhất của nó, vì nó hiểu chắc chắn về sự sống bên kia cái chết.

Hy vọng là biết chấp nhận rằng, dù mọi sự có thể không xảy ra như ta mong ước, Thiên Chúa vẫn hoàn toàn có thể uốn thẳng những đường cong của người đó và rút ra điều tốt lành nào đó từ sự dữ mà chúng ta phải chịu trong thế giới này. Bởi vì con người được mời gọi đạt đến sự sống viên mãn trên Thiên quốc.

13 . Chịu đựng tất cả

Tình yêu bất chấp tất cả, ngay cả trong những lúc hoàn cảnh lôi kéo sang hướng khác.

Trong đời sống gia đình, cần vun xới sức mạnh của tình yêu này, điều giúp chúng ta chiến đấu chống lại sự dữ đe dọa gia đình. Tình yêu không để mình bị khống chế bởi lòng oán hận, bởi sự coi thường người khác, bởi ước muốn gây tổn thương hoặc trả thù.

Tình bác ái phu phụ vốn vượt qua cảm tính, họ vẫn cố gắng giúp đỡ người bạn đời, dù qua trung gian nhờ một người khác, trong những khi người bạn đời bệnh tật, gặp đau khổ hay hoạn nạn.

XUÂN THÁI

>> Điều giáo dân trông đợi nơi linh mục

The post Gia đình bền vững: 13 lời khuyên của Đức Giáo hoàng Phanxicô appeared first on Đồng Hành.

Linh mục trẻ Antôn Bùi Văn Thiều (Hội Thừa sai Việt Nam), tức Nhạc sĩ Thiều Quang bắt đầu sáng tác vào những năm đầu tìm hiểu đời tu trì 1996, khi thấy mình trong lúc liên lỉ nguyện cầu luôn tạo ra được những nét nhạc. Cho đến nay, Linh mục – Nhạc sĩ Thiều Quang vẫn duy trì cảm xúc âm nhạc đó, dù theo cha, những nét nhạc thời ấy đến nay vẫn chưa hoàn thiện. Và Vĩnh biệt là một trong những sáng tác đặc biệt nhất của cha.

Nói lời chia tay trước bằng bài hát

Sứ điệp mà vị nhạc sĩ trẻ muốn nhắn gửi trong Vĩnh biệt là:“Cuộc trần này rồi ai cũng sẽ có ngày vĩnh biệt, có ngày ra đi trút bỏ lại tất cả, ra đi trong cô đơn và trắng tay”.

Trước khi bước vào một cuộc đại phẫu thuật mổ tim, biết mình rất có thể sẽ vĩnh viễn lìa xa trần thế, trong một luồng cảm xúc đặcbiệt chạy dọc khắp người, cảm nhận được cái chết rất cận kề, Linh mục – Nhạc sĩ Thiều Quang đã xuất thần sáng tác bài hát Vĩnh biệt, với những lời trầm buồn như một lời chia tay với cuộc đời.

Nhắm mắt xuôi tay tôi trở về với cát bụi
Trút hết thương đau tôi đi về cõi Thiên linh.

Sâu lắng, tha thiết, khắc khoải ngay từ những nét nhạc đầu tiên, lại được dệt trên nền gam Mi thứ, khiến Vĩnh biệt đã buồn càng trầm buồn hơn. Đứng trước làn ranh giữa sự sống và cái chết, khó ai cưỡng được bản ngã của con người. Là một linh mục trẻ, đầy lòng nhiệt thành trong trách vụ thừa sai, cha An-tôn Thiều Quang cũng phải đối mặt trước “vườn cây dầu” mà nguyện “Xin Cha cất chén này với con”. Thế rồi thật nhiệm mầu, Thiên Chúa đã không để cha ra đi cách dễ dàng như vậy.

Nhạc sĩ kể lại: “Khi tôi báo tin cho bạn bè ngày sẽ bước vào cuộc đại phẫu thuật, một số bạn bè của tôi vì đã cảm nghiệm sâu bài Vĩnh biệt này nên đã điện thoại báo tin cho nhau. Họ nói: “Chắc Thiều Quang không qua được ca phẫu thuật này vì đã viết Vĩnhbiệt”.

Bản “thánh ca cầu hồn”

Ca khúc sau đó được Ca sĩ Xuân Phú trình bày khá thành công trên nền phối khí của Nhạc sĩ Bùi Đức Thịnh. Kỹ thuật ly điệu lạ thường từ Mi thứ sang Mi trưởng rồi ngọt ngào trở về nơi xuất phát của chính tác giả, cùng với nền nhạc hòa âm đầy tinh tế và tài tình của người phối khí, ta luôn nghe có tiếng chuông “định mệnh” vang lên từ khởi đầu đến kết thúc, khép lại một kiếp người.

Mặc dù không phải là một bản thánh ca, nhưng nét nhạc đầy tình tự và lời trần tình đầy thương đau, đã khiến người nghe không khỏi nghĩ ngay đó là một bản “thánh ca cầu hồn” thánh thiện và thiêng liêng!

Dù vậy, với tấm lòng khiêm hạ vốn có, cha An-tôn Thiều Quang đã xác nhận: “Đây không phải là bài thánh ca mà là một ca khúc viết lên gửi cho mọi người và mọi thời”.

Mà đúng vậy! Hãy nghe phần sau tác giả viết:

Ngước mắt trông lên tôi thấy trời đang khép lại
Nước mắt tuôn rơi thương tiếc đời quá mong manh.

“Buồn và bi quan quá cha ạ?”, tôi hỏi ngài.

Cha nói: “Con người đối diện với cái chết mà! Cha mẹ, thầy cô, bề trên, đồng môn, giáo dân và bạn bè… tất cả đều trở nên rất thân thiết với mình. Phút chốc mất tất cả ư? Tạ ơn Chúa vì Ngài đã yêu thương con, để con có tất cả mà phụng sự Chúa nơi mọi người”.

Cho đến nay, Nhạc sĩ Thiều Quang đã sáng tác nên 150 ca khúc thánh ca, nguyện ca, tâm tình ca. Con số này tuy không nhiều nhưng không hề nhỏ đối với một nhạc sĩ trẻ vẫn đang “tập tành viết thánh ca”. Nhưng chỉ một số ít trong số 150 tác phẩm được cha An-tôn phát hành trên đĩa nhạc và Youtube vì hoàn cảnh khách quan và khó khăn. Ước mong sắp tới của cha An-tôn Thiều Quang là các bài thánh ca, tâm tình ca sẽ tiếp tục được đến với nhiều tín hữu Công giáo và công chúng khắp nơi hơn.

Trong từ Hán Việt, Thiều nghĩa là đẹp và Quang là ánh sáng. Thiều Quang có nghĩa là ánh sáng đẹp, ánh sáng bình yên, ánh sáng mùa Xuân. Thiều Quang đã chọn tên này từ trước giai đoạn sáng tác vì luôn mong ước trở nên “một chút ánh sáng đẹp cho đời”. Tác giả của Vĩnh biệt đã chia sẻ một chút về ý nghĩa của nghệ danh Thiều Quang của mình như vậy.

XUÂN THÁI

>> Giai thoại thánh ca: “Con đường Chúa đã đi qua” viết từ cú bật ngã trên luống cày

The post Linh mục – Nhạc sĩ Thiều Quang viết bài “Vĩnh biệt” trước cuộc đại phẫu appeared first on Đồng Hành.

“Lạy Chúa, con đường nào Chúa đã đi qua, con đường nào Ngài ra pháp trường, mão gai nào hằn lên đau xót? Lạy Chúa, thánh giá nào Ngài vác trên vai, đau thương nào phủ kín tâm tư, đường tình đó Ngài dành cho con? Ôi, sao lại dành cho con, hay vì Ngài…?”.

Khi ấy, Linh mục – Nhạc sĩ Chu Văn Chi (tức Paul Văn Chi, Văn Chi, Văn Uyên, Thu Văn) đã đau đớn thốt lên như vậy trong lúc ngã trên luống cày. Rồi như “bừng tỉnh”, ngài lớn tiếng trong niềm tin phó thác cậy trông: “Xin cho con bước đi với Ngài. Xin cho con cùng chết với Ngài, để được sống với Ngài vinh quang!”.

Mỗi ngày gánh 120 đôi thùng nước tưới

Cha Văn Chi bắt đầu nhớ lại: “Mùa Phục sinh năm 1978, chúng tôi mỗi ngày gánh 120 đôi nước lao động để tưới cây thuốc lào và vườn rau. Vì mùa này nước rất cạn, mỗi lần kín nước là một lần phải cúi xuống với hai thùng nước và mũi phải chạm vào cây cầu gỗ như hôn cầu tới khoảng 120 lần vậy! Sau 15 năm học hành trong các chủng viện, khi lao động trên ruộng đồng nông trường, những luống rau và luống thuốc lào trơn trượt, áo quần thốc thếch, tôi té lên té xuống tưởng chừng có lúc kiệt sức…”.

Cha Văn Chi xúc động nói: “Hứng nhạc bừng lên, tôi đã sáng tác ca khúc này trong tin yêu và phó thác, hy sinh trọn vẹn ngay trên ruộng đồng. Sau đó, tôi đã ghi lại những nốt nhạc và ngay chiều tối tập cho ca đoàn Hương Trường Giang hát đầu tiên trong thánh lễ tại giáo xứ Thái Hòa (Cái Sắn, Kiên Giang). Con đường Chúa đã đi qua như một tâm tư để lên đường bước theo con đường Chúa đã đi qua”.

Đêm hôm đó, bản nhạc được viết trên luống cày đã hoàn thành phần ký âm, hòa âm và ca từ của ba phiên khúc với một điệp khúc.

Bài thánh ca ngay sau đó trở nên nổi tiếng vì giai điệu mượt mà, sâu lắng, tiết tấu nhả nhịp đầy tình tự, được dệt trên nền lời nguyện đầy tâm tình tự vấn, độc thoại với Thiên Chúa Cha cùng con chí thánh của Ngài. Ca sĩ thâu băng đầu tiên có lẽ là Lệ Hằng, sau đó là Như Mai.

Nhiều ca sĩ khác trong các CD cũng có nhạc phẩm này. Không lâu sau đó, Con đường Chúa đã đi qua đã được dịch sang phiên bản tiếng Anh với tựa đề The Way of love và được một nữ ca sĩ người Mỹ hát, ghi hình (bởi Muziboo Music Recording) rồi phát trên Youtube.

Cha giáo không cho học đàn vì sợ xuất tu

Cha Văn Chi bắt đầu sáng tác từ năm 16 tuổi, khi còn là cậu học trò lớp đệ tứ (lớp 9) niên khóa 1964 – 1965 qua ca khúc đầu tay Tình yêu Chúa bằng câu mở đầu: “Tình yêu Chúa vượt muôn biên giới, Chúa ơi!”, với hai bè đơn giản theo kiểu đối âm. Bài này được Linh mục – Nhạc sư Tiến Dũng tuyển vào Sách Bài mẫu.

“Tôi thấy vinh dự lắm, vì là đứa con đầu lòng mà! Tuy thế, tôi vẫn không được chọn học đàn, vì quý cha giáo sợ tôi xuất tu mất. Thế là tôi đành chấp nhận”, vị nhạc sĩ tài hoa chia sẻ.

Các sáng tác của Nhạc sĩ Paul Văn Chi có nhiều phong cách đặc thù khác nhau, kết hợp giữa ngũ cung Việt Nam và nét nhạc Âu – Mỹ, dựa trên nền tảng Thánh Kinh, đặc biệt là Thánh Vịnh được thai nghén trong tâm tình Việt Nam, như là những lời kinh trong cuộc sống thường ngày.

Tính đến thời điểm hiện tại, Linh mục – Nhạc sĩ Văn Chi đã sáng tác được khoảng 1.400 nhạc phẩm thánh ca và nhạc sinh hoạt. Tất cả gói ghém khoảng 83 tác phẩm các loại: Âm nhạc và các tác phẩm văn hóa Việt Nam, từ Việt Nam trước năm 1975 và sau đó tại Philippines, Australia, Hoa Kỳ… Phát hành tổng cộng 38 CD và DVD thánh ca.

Đây quả là một đóng góp đồ sộ cho nền thánh nhạc Việt Nam nói riêng, thánh nhạc nói chung. Trong đó bản đại hợp xướng Nữ vương Việt Nam được trình diễn tại nhiều quốc gia cùng với dàn nhạc giao hưởng thính phòng Hoa Kỳ, Sydney (Úc châu)…

XUÂN THÁI

>> Hát cộng đồng: Vì sao giáo dân không chịu mở miệng?

The post Giai thoại thánh ca: “Con đường Chúa đã đi qua” viết từ cú bật ngã trên luống cày appeared first on Đồng Hành.

Mỗi khi nhắc đến Nhạc sĩ Đỗ Vy Hạ, người ta nhắc đến Bờ đá xanh tạ tội. Để minh chứng cho điều này, tôi vào Google tìm chữ Bờ đá xanh tạ tội, và tôi đã đếm được 45 website có nói đến hoặc lưu trữ bài hát này. Nhiều website đã có những bài hướng dẫn cách cầu nguyện khi tĩnh tâm và đề nghị dùng bài hát này cho phần thống hối hòa giải.

“Có một website của đạo Tin Lành xếp bài hát này sau phần bài giảng của vị mục sư”, một sư huynh đồng môn của nhạc sĩ Đỗ Vy Hạ, đã kể lại một kỷ niệm về vị nhạc sĩ Công giáo tài ba này như vậy.

Cả Phật tử cũng thuộc

Nhạc sĩ Đỗ Vy Hạ, tên thật Đỗ Văn Hiệp, người con của miền cát trắng Nha Trang. Một mẩu chuyện có thật, từng làm anh xúc động. Đó là vào một lần nọ, một anh bạn của anh ở Houston cho biết, cô thư ký của anh ấy vốn là một Phật tử cũng thuộc bài hát. Trong những giây phút hát cho lòng mình, cô cũng đã ngâm nga những lời “như viên đá xanh ngủ yên giấc mộng lành”.

Anh tỏ ý không tin, anh bạn đã yêu cầu cô ấy hát qua điện thoại. Lạ thật! Cô ấy hát câu: “Vâng, vâng Chúa ơi, dương trần đầy chơi vơi” nghe chẳng ngập ngừng tí nào cả! Vậy mà, số phận của bài hát thật nghiệt ngã. Câu hát “Như viên đá xanh ngủ yên giấc mộng lành” đã bị bình phẩm là kiểu nói trần tục. Theo tác giả, điều khôi hài cho riêng mình là đã cảm xúc hình ảnh này ở một nơi chẳng trần tục chút nào!

“Trong số không ít những ca sĩ đã sử dụng bài hát này,
chỉ duy nhất
có LM Nguyễn Sang gần đây đã email xin phép tác giả mà thôi!”.

Cũng như nhiều sáng tác khác của anh, Bờ đá xanh tạ tội được viết thiên về gam thứ, mỗi khi cất lên nghe nó trầm buồn làm sao ấy!

Đỗ Vy Hạ tự sự: “Nó phù hợp với cá tính riêng của tôi và đồng thời đó cũng là kết quả của những trải nghiệm, những suy tư về thân phận của con người”.

Thuở còn ở Việt Nam, phục vụ tại giáo xứ Thanh Hải (Giáo phận Nha Trang), linh mục chính xứ của anh đã tặng cho anh danh hiệu “Nhạc sĩ của Mùa Chay”. Chính tác giả của Bờ đá xanh tạ tội cũng phải công nhận những tâm tình và cảm xúc về Mùa Chay trong năm phụng vụ dễ gây cho mình nhiều xúc động. Đặc biệt, người con xứ trầm hương được sinh ra và lớn lên trong xứ đạo có truyền thống tổ chức những lễ nghi về Mùa Chay và Phục Sinh rất long trọng.

Nổi tiếng từ bài thánh ca này, vang danh cũng bởi giai điệu trầm lắng, ca từ thổn thức của Bờ đá xanh tạ tội thế nhưng bài hát ấy cũng gây cho tác giả quá nhiều trăn trở. Anh đã từng công khai đòi “khai tử” đứa con tinh thần của mình bởi không muốn nó trở thành “tảng đá” làm “cớ vấp phạm” cho nhiều người…

“Viên đá xanh” là viên đá nào?
Như viên đá xanh ngủ yên giấc mộng lành
Con say tiếng ca quên tình người bao la.
Trong nỗi ước mơ bờ môi khẽ tạ tội
Vâng, vâng Chúa ơi! Dương trần này chơi vơi…

Từng ca từ trong lời nhạc của bài hát đều tràn đầy một tâm tình tha thiết, nguyện cầu, không bóng bẩy, đẩy đưa câu chữ nhưng kỳ thực rất chân tình, dịu ngọt pha chút trầm lặng, suy tư…

Lúc ấy, phần đông các thầy đại chủng sinh trở về nhà bố mẹ “tu tại gia”, và Đỗ Vy Hạ nằm trong số ấy.

“Nhà bố mẹ tôi nằm bên kia đường, đối diện với mặt tiền nhà thờ Giáo xứ Thanh Hải, Nha Trang. Hình ảnh “trơ như đá” của những viên cuội xanh được dát đầy mặt tiền nhà thờ hằng ngày đập vào mắt tôi, để rồi một thoáng nào đó gợi lên cho tôi tâm tình của một tội nhân, một thân phận người qua lời Thánh vịnh 50 tôi vẫn đọc trong các giờ kinh phụng vụ: “Ngày mới sinh, tôi mắc tội rồi. Trong lòng mẹ, tôi đã là bất chính”, Nhạc sĩ Đỗ Vy Hạ xâu chuỗi lại ký ức về nguồn cơn sự thai nghén nên đứa con “trơ như đá”, tức Bờ đá xanh tạ tội ấy.

Chẳng mấy chốc, bài thánh ca nổi tiếng khắp trong và ngoài nước. Khi chia sẻ với chúng tôi, Đỗ Vy Hạ cho biết không thể nhớ nổi nó được bao nhiêu ca sĩ hát và thu âm, anh chỉ nhớ mỗi điều: “Trong số không ít những ca sĩ đã sử dụng bài hát này, chỉ duy nhất có LM Nguyễn Sang gần đây đã email xin phép tác giả mà thôi!”.

Anh không viết nhiều dòng nhạc vào đời, chỉ dăm bảy bài gì đó cho đến nay thôi. Bờ đá xanh tạ tội thuộc dòng nhạc vào đời này. Vậy mà nó từng được nhiều ca đoàn hát trong phụng vụ. Và đó chính là “cớ vấp phạm” mà anh đã từng nói.

Chậm rãi sau một ngụm nước mát, trầm lòng trong đôi phút suy tư, những hoài niệm một thời chất chứa bắt đầu hiện về. Đỗ Vy Hạ say sưa: “Bờ đá xanh tạ tội là một trong những sáng tác đầu tay của tôi được in trong tập nhạc vào đời Ca Khúc Trường Sinh 1 của nhóm Ca Lời Hằng Sống. Tôi thừa nhận rằng đúng như thể loại vào đời của nó, Bờ đá xanh tạ tội không bao giờ thích hợp với phụng vụ và chưa bao giờ được phép sử dụng trong phụng vụ!”.

Về sau, lấy cảm hứng từ dụ ngôn Người cha nhân từ (Lc. 15, 11-32), tôi giữ nguyên nhạc, viết lại lời ca cho 3 phiên khúc, đổi tựa đề thành Lời kinh tạ tội rồi gởi đi xin phép “Imprimatur”.

Bài ca Lời kinh tạ tội, không còn lời ca “Như viên đá xanh ngủ yên giấc mộng lành…”, nhận được phép sử dụng trong phụng vụ của Đức Giám mục Phaolô Nguyễn Văn Hoà và được in trong Tuyển tập Ca khúc lên đền cũng của nhóm Ca Lời Hằng Sống và trong tập nhạc Phụng vụ Thường Niên năm A của Giáo phận Nha Trang.

XUÂN THÁI

>> Bài thánh ca gây nhiều tranh cãi về thần học

The post Bờ đá xanh tạ tội: Bài hát gây “cớ vấp phạm” cho nhiều người appeared first on Đồng Hành.

Phút tình sâu thành ngã rẽ cuộc đời

Có ngờ đâu một phút cảm hứng ấy đã trở thành cái mốc ngã rẽ cuộc đời anh. Đến cuối năm 1975, khi phong trào Sống Lời Chúa được phát động rộng rãi tại giáo phận thì bài hát trước đó được “tái sinh” bằng cách thay lời, giữ nguyên giai điệu. Đó là bài Lời Hằng Sống, lần đầu tiên được cất lên tại giáo xứ Hòa Yên, Cam Ranh, Giáo phận Nha Trang, nơi anh đang
tu học.

Lời Người sáng ngời chiếu soi trần gian
Dìu người lữ hành xuôi bến bình an
Dù rằng đất trời lắm phen điêu tàn
Ai giữ lời Cha sẽ mãi yên hàn…

Nhẹ nhàng, êm đềm, tha thiết, du dương, chất chứa… những nốt nhạc, ca từ được Nhạc sĩ Vinam dệt lên trong một đêm Đông tĩnh lặng, sau những phút chìm đắm trong tâm tình nguyện cầu.

Kể về cuộc “khởi nghiệp” sáng tác thánh ca của mình, Nhạc sĩ Vinam nhớ lại: “Tôi được tiếp lửa từ Cha Gioan Minh (Phó xứ Vân Côi, Nha trang), rồi linh mục nghĩa phụ Rôcô Vũ Đình Hoạt tức Nhạc sĩ Triệu Hà trong Nhạc đoàn Lê Bảo Tịnh, rồi các bậc đàn anh Chủng viện Sao Biển nên có nhiều cơ hội giao lưu, học hỏi”.

Bỏ biển lên rừng

“Sau khi về với gia đình và lập nghiệp tại thành phố núi Ban Mê Thuột, vì muốn được yên thân mà hòa mình vào đại ngàn mênh mông lộng gió, cái tên “Vinam” (cậu Nam bé nhỏ) đã được thay bằng Hạt Sương Nguyên với ý nghĩa giọt sương bé bỏng trên cao nguyên”, Nhạc sĩ giải thích về chuyện đổi bút danh.

Viết thánh ca âu cũng là cái duyên, nhưng trên hết là một tâm tình. Tâm tình liên lỉ cầu nguyện!

Mãi đến năm 1986, khi gặp lại sư huynh đồng môn, Nhạc sĩ Mi Trầm, Trưởng ban Thánh nhạc Giáo phận Nha Trang, Vinam xin lấy lại nghệ danh Vinam cho tất cả các sáng tác. Hiện anh là Phó trưởng ban Thánh nhạc Giáo phận Ban Mê Thuột.

Vinam có cái duyên sáng tác nhạc cho các đấng. Khi Đức Tổng Giám mục Giuse Nguyễn Chí Linh được tấn phong giám mục, vào tháng 8-2004, anh đã sáng tác ngay ca khúc Cùng hiệp nhất, dựa theo khẩu hiệu của ngài “Ut Sint Unum”.

Anh bồi hồi: “Lúc đó ngài vừa được tấn phong Giám mục và làm lễ vinh quy
bái tổ tại nơi Ngài đã sống và phục vụ trong 15 năm trời. Khi ngài vừa đến, tiếng chuông ngân vang, ca đoàn cất vang tiếng hát Cùng hiệp nhất – Ut Sint Unum chào mừng cùng với 200 vũ công trải đầy trước sảnh nhà thờ. Thật hạnh phúc!”.

Một dịp khác, được tin Đức Giám mục Vinh Sơn Nguyễn Văn Bản sẽ được tấn phong Giám mục Giáo phận Ban Mê Thuột, Vinam đã viết tặng ngài bài hát như khẩu hiệu của ngài: “Hãy bước theo Thần khí” (Galata 5,16). Bài thánh ca được phát hành trong ngày
tấn phong và được hát lại trong các dịp kỷ niệm tấn phong, dịp Thêm sức tại các giáo xứ…

XUÂN THÁI

>> Sơ Trầm Hương và phút xuất thần viết bài thánh ca “Khi Thái Sơn ngả bóng cuối trời”

The post Gặp vị nhạc sĩ Công giáo nơi đại ngàn appeared first on Đồng Hành.

“Một lần cũng lâu rồi, tôi đi cùng với mấy sơ từ Sài Gòn đến thăm Đan viện Châu Sơn, Lâm Đồng. Được trở lại thăm chốn cũ, biết bao cảm xúc tràn về. Từ phòng khách đan viện nhìn ra phía núi khi xưa vẫn hằng ngày đi chăn bò, tôi chợt ngẫu hứng hát: Con cứ ngỡ rằng núi Thái Sơn không bao giờ ngã xuống… Tôi hát mà chẳng hiểu mình vừa hát cái gì, rồi vội ghi vào mảnh giấy theo thói quen. Trước đó, thân phụ của tôi vừa qua đời…”.

Nữ tu Maria Vô nhiễm Nguyễn Thị Hương Lan, tức Nhạc sĩ Trầm Hương, Dòng Con Đức Mẹ Mân Côi Chí Hòa (FMSR), đã chia sẻ cảm xúc về giây phút xuất thần sáng tác bài thánh ca Khi Thái Sơn ngả bóng cuối trời. Bài hát làm rung động biết bao con tim yêu âm nhạc thánh, nhất là những tâm hồn đang tan vỡ vì mất đi đấng sinh thành.

Đậm chất thánh, ngoài phụng vụ

Con cứ ngỡ rằng núi Thái Sơn không bao giờ ngã xuống.
Con cứ ngỡ rằng bàn tay Cha mãi mãi bên con.
Nhưng hôm nay bóng dáng Cha đã khuất xa rồi, núi Thái Sơn ngả bóng cuối trời
Con ở lại với nỗi đơn côi gọi thầm tên Cha. Cha ơi! Cha hỡi…

Ca từ không cầu kỳ, bóng bẩy nhưng là những tâm sự đầy tràn yêu thương, chất chứa tấm lòng của người con tưởng nhớ về đấng sinh thành, dưỡng dục mình đã khuất sau buổi hoàng hôn của cuộc đời.

Không đẹp sao được khi đó là lời tâm tình đầy thánh thiện của người con thảo dành cho cha, cho mẹ. Thế nhưng Khi Thái Sơn ngả bóng cuối trời không phải là bài thánh ca phụng vụ, nghĩa là không hát trong thánh lễ Misa. Đây là bản nhạc thánh ngoại phụng vụ, được hát “Ad libitum” (tùy chọn kết lễ an táng-cầu hồn, hát cộng đoàn ngoài thánh lễ, sinh hoạt cầu nguyện gia đình…), được tác viết ở cung La thứ để “Nhìn dòng nhạc cho nó đẹp và để bớt những dòng kẻ phụ” – lời Nhạc sĩ Trầm Hương.

Lời tự sự thổn thức con tim

Bản nhạc được viết một mạch, không phiên khúc, điệp khúc nhưng đầy triết lý, tự sự, đánh động vào tâm can những ai đang khuất cha, nhớ mẹ.

Nam ca sĩ có chất giọng trầm ấm, truyền cảm Gia Ân là người thu âm đầu tiên bản Khi Thái Sơn ngả bóng cuối trời cùng với nữ ca sĩ Mai Ly. Sau đó, nhiều ca sĩ Công giáo khác cũng tìm đến nhạc sĩ Sr. Trầm Hương để chia sẻ sự đồng cảm với tác giả.

Phần lớn các bài thánh ca của nhạc sĩ Trầm Hương được viết trong lúc thảnh thơi khi đi chăn bò trên triền núi.

Đó là ca sĩ Phi Nguyễn, ca sĩ Phan Đinh Tùng (hát trong album của tác giả phát hành), LM Nguyễn Sang. Chính sự rung động tình cảm mãnh liệt của bài thánh ca về đạo hiếu ngoại phụng vụ ấy, lần đầu tiên nó được cất lên bởi một tu sĩ Phật giáo – Đại đức Thích Thiện Mỹ, trụ trì chùa Viên Giác, Đồng Nai. Rồi sau đó đại đức đã cho thu âm vào album của mình, mà theo một Phật tử của ngài, “mỗi lần nghe thầy hát xong, lần nào con cũng khóc…”.

Nhận xét về bài thánh ca làm lay động lòng người này, nhạc sĩ Trầm Hương đã khiêm hạ: “Thỉnh thoảng sơ cũng có vào YouTube để nhìn “những đứa con tinh thần” của mình, xem chúng được đón nhận như thế nào. Và thật nó quá lòng sơ mong ước. Sơ không mong được biết đến tên tuổi, cũng không mong nhận tác quyền. Bởi vì Chúa đã cho sơ tất cả một cách nhưng không”.

Bắt đầu viết nhạc từ năm 1972, lúc đó nữ tu Hương Lan 23 tuổi và chưa qua trường lớp hòa âm, sáng tác nào. Từ năm 1975, cùng với các chị em, sơ Lan được chuyển đến Đan viện Châu Sơn, Đơn Dương (Lâm Đồng).

Phần lớn các bài thánh ca của sơ Trầm Hương được viết trong lúc thảnh thơi khi đi chăn bò trên triền núi. Châu Sơn với núi cao, cỏ xanh, trời rộng khiến tâm hồn bình an hạnh phúc, chừng như đã thấy được cõi vô biên… Rồi một buổi chiều tà thanh thản trên sân thượng tu viện, thấy xa xa có cái gì đó như những sợi khói nhẹ vương, tựa làn hương trầm lảng bay lên cõi trời cao, chợt thầm nghĩ: “Mình sẽ là Trầm Hương”. Tác giả Khi Thái Sơn ngả bóng cuối trời đã tâm sự về bút danh Trầm Hương của mình như vậy.

XUÂN THÁI

>> Giai thoại thánh ca: Xin Vâng – bài hát bị các sơ chê

The post Sơ Trầm Hương và phút xuất thần viết bài thánh ca “Khi Thái Sơn ngả bóng cuối trời” appeared first on Đồng Hành.

Lúc ấy là năm 1976. Chiến tranh kết thúc, tiếng súng cũng lặng yên. Trong hoàn cảnh khó khăn tứ bề sau cuộc chiến, việc tu hành của các thầy, các sơ cũng rơi vào nhiều khó khăn.

Sau một đêm trằn trọc suy tư, liên lỉ cầu nguyện, Linh mục Mai Tính, tức Nhạc sĩ Mi Trầm,  đã “chuyển thể” lời cầu nguyện của mình thành ca khúc thánh ca Xin Vâng dành tặng riêng cho các sơ Mến Thánh Giá khấn tạm, để an ủi các sơ trong lúc khó khăn.

Những tưởng sẽ được cám ơn bằng một buổi tập dượt và đem ra hát trong thánh lễ hôm ấy. Nhưng không! Các sơ đã không thèm hát vì nó hát quá dễ, chả thấy chút hơi hướm âm nhạc thánh gì cả. Linh mục – Nhạc sĩ Mi Trầm đã “trần tình” về số phận của đứa con tinh thần Xin Vâng của mình lần đó như vậy.

Năm ấy, cha Mi Trầm Mai Tính đang làm phó xứ Giáo xứ Hòa Nghĩa, hạt Cam Ranh, Giáo phận Nha Trang và sáng tác Xin Vâng tại đây. Sự “may mắn” đã mỉm cười với vị linh mục trẻ khi ca khúc được cộng đoàn Hòa Nghĩa đón nhận rất nhiệt tình, rồi lan tỏa khắp mọi nơi.

“Tôi không ngờ Xin Vâng được đón nhận đến như vậy, có lẽ bài hát “gặp thời” vì dễ hát, lại “đánh trúng” nhu cầu tín hữu: Phó thác và cậy trông”, Nhạc sĩ  Mi Trầm bộc bạch.

Rồi ngài nhớ lại: Thật tình mà nói, bài Xin Vâng được nhiều nơi biết là nhờ Đức cha Philipphê Nguyễn Kim Điền, Tổng Giám mục Tổng Giáo phận Huế. Các sơ Mến Thánh Giá ở cộng đoàn Hòa Nghĩa đem bài hát về Huế, Đức Tổng thấy ý nghĩa nên thích. Rồi đi đâu Đức cha  cũng hát.

Đến nay, Xin Vâng  đã trở nên quá phổ biến trong các thánh lễ, các cộng đoàn tín hữu, đặc biệt thường được cất lên trong các thánh lễ về Đức Mẹ, các tháng Đức Mẹ. Bài hát đơn sơ và dễ hát đến mức, một đứa trẻ chỉ cần nghe và hát một vài lần đã có thể thuộc lòng.

“Tôi không ngờ Xin Vâng được đón nhận đến như vậy, có lẽ bài hát “gặp thời” vì dễ hát, lại “đánh trúng” nhu cầu tín hữu: Phó thác và cậy trông”

LM – NS Mi Trầm

Riêng phần điệp khúc, được lặp đi lặp lại chỉ có mấy từ và gói gọn chỉ trong hai câu, mà nếu không để ý, nhiều người sẽ rất dễ hát lộn: Xin vâng, Mẹ dạy con hai tiếng Xin Vâng, hôm qua, hôm nay và ngày mai. Xin vâng, Mẹ dạy con hai tiếng Xin Vâng, hôm nay, tương lai và suốt đời.

Nhiều ý kiến cho rằng “Mi Trầm bí lời, viết loanh quanh có mấy ca từ!”, nhưng vị linh mục có giọng hát trầm đặc này giải thích: “Tôi thích lặp đi lặp lại như thế cho rõ chủ đề và giáo dân cũng mau thuộc. Đó là chủ đích của tôi, chứ tôi đặt lời rất dễ, rất nhanh và… ăn vận cho Chúa nữa!”.

Chính giai điệu nhẹ nhàng, uyển chuyển, tiết tấu trải nhịp khoan thai, và đặc biệt lời ca giản dị nhưng chất chứa một tình cảm nồng nàn đã thôi thúc vị tu sĩ Phan Sinh tên Ruffino. Thầy Ruffino đã quyết định chuyển ngữ tiếng Anh cho bài thánh ca hát về Đức Maria này là Yes, Lord, và được chính thức phát hành rộng rãi cho cộng đoàn tín hữu Công giáo toàn cầu, qua Album song ngữ Guitar song book & CD – Chung Lời Tán Tụng số 23 – Xin Vâng/ Yes, Lord, do Nhà xuất bản Công giáo Hoa Kỳ Oregon Catholic Press ấn hành.

Tâm sự một chút về bí mật của nghệ danh Mi Trầm khi được tôi bất ngờ đặt câu hỏi, vị “cha đẻ” của Xin Vâng/ Yes, Lord từ tốn: “Không chỉ vì tôi có một giọng nam trầm đặc sệt như anh em vẫn thường nói, mà nốt “Mi trầm” còn chất chứa một điều gì đó lẩn khuất vào bóng tối của sự khiêm nhượng. Tôi đang tập sống khiêm nhượng bởi trước Thiên Chúa, tôi thật quá nhỏ bé”.

XUÂN THÁI

>> Tháng dâng hoa, tìm hiểu về dòng nhạc Đức Mẹ

The post Giai thoại thánh ca: Xin Vâng – bài hát bị các sơ chê appeared first on Đồng Hành.